Kentsel Peyzajlarda Kültürel Ekosistem Hizmetleri Algıları: Amasya Yeşilırmak Kıyısı Örneği
Sanat ve Tasarım Dergisi, cilt.11, sa.23, ss.1-14, 2021 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 11 Sayı: 23
- Basım Tarihi: 2021
- Doi Numarası: 10.16950/iujad.807492
- Dergi Adı: Sanat ve Tasarım Dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.1-14
- İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Adresli: Evet
Özet
Bu çalışma, kültürel miras ögeleriyle çevrili Amasya il
merkezi Yeşilırmak kıyısında gerçekleştirilmiştir.
Çalışmanın amacı; Amasya halkının farklı kültürel
ekosistem hizmetleri algılarını, hizmetlerin birbirleriyle
olan ilişkilerini ve algıların sosyo-demografik ve sosyoekonomik özelliklere bağlı olarak değişimlerini geçerli ve
güvenilir bir ölçekle belirlemektir. Bu çalışma için
örneklem sayısı en az 383 kişi olarak tespit edilmiştir. 16-
75 yaş arasındaki 244 erkek, 171 kadın olmak üzere
toplam 415 katılımcı rasgele örnekleme yöntemi ile
seçilmiş olup, anket yüz yüze uygulanmıştır. Faktör
analizi sonucunda, Cronbach alpha katsayısı 0.933 olan
beş faktörlü bir yapı ortaya çıkmıştır. Katılımcıların
cinsiyet, yaş, eğitim ve aile aylık gelir durumlarına bağlı
olarak yer duygusu, rekreasyon, estetik değerler, doğa
bilinci ile eğitim değerleri ve sosyal ilişkiler faktörlerini
algı düzeyleri belirlenmiştir. İlişkilerin yönünü ve şiddetini
belirlemek üzere Spearman sıra korelasyonu analizi
uygulanmıştır. Çalışmanın sonucunda; yer duygusunun
en yüksek düzeyde algılanan kültürel hizmet olduğu, yer
duygusu ile eğitim değerleri ve sosyal ilişkiler alt
boyutlarının en güçlü ilişkiye sahip olan kültürel hizmetler
olduğu, kadın katılımcıların kültürel ekosistem
hizmetlerini erkek katılımcılara göre daha yüksek
seviyede algıladığı belirlenmiştir. Bu çalışmada,
Yeşilırmak kıyısındaki tarihi kentsel peyzajda yerel halk
tarafından algılanan kültürel ekosistem hizmetleri 5 alt
boyutta geçerli ve güvenilir şekilde ölçülmüştür.