SINIR/SIZ: dünya yapmak & ötesi 1. Disiplinlerarası Sanat, Tasarım ve Sosyal Bilimler Uluslararası Sempozyumu, İstanbul, Türkiye, 4 - 05 Mayıs 2023, ss.53, (Özet Bildiri)
20. yüzyılın sonlarına doğru iletişim teknolojilerinin sınır tanımaz ilerleyişiyle birlikte literatüre dahil olan sayısallaşma ve yeni medya kavramları, tüm sanat dallarının üretim biçimini derinden etkilediği gibi televizyon ve sinemanın biçimini de kökten sarsmayı başarmış “değişimden” öte geri dönüşü mümkün olmayan bir “dönüşüme” uğratmıştır. Birbirinden bağımsız teknolojileri bir araya getirerek yeni teknolojiler ve mecralar yaratma yetisi olarak tanımlanan yakınsama kavramına sırtını dayayan yeni medya; içerikten hedef kitleye, izleme alışkanlıklarından iletişim araçlarına kadar her alanı etkisi altına aldığı gibi konvansiyonel yayıncılık anlayışıyla üretilen görüntü biçimini de dijital içerik platformlarla yeni bir görüntü biçimine dönüştürmüştür.
Konvansiyonel medyanın tek bir mecrada yayınlanan içeriklerin aksine yeni medya içeriklerine çoklu medya ortamlarında serbestçe dolaşıma ve dönüşüme imkan tanımaktadır. Yeni medya kavramlarından biri olan çapraz medya, söz konusu bu özgürlükten hareketle hem bir hikâyenin özünü değiştirmeden günümüz popüler dijital yayın platformları; Netflix, You- Tube, Amazon Prime, Exxen, Gain ve BluTV ile mobil TV'ler gibi çoklu medya ortamlarında yeniden üretilen medya içeriğini tanımlarken hem de sayısal görüntünün yarattığı özgürleştirici ve serbest söylemi açıklamaktadır.
Televizyon, sinema, cep telefonu ve dijital platformları 360 derece medya üst başlığıyla aynı potada da ele alan bu çalışma, çapraz medya kavramı ışığında son dönemin en popüler polisiye yapımları arasında gösterilen Behzat Ç. dizisini merkezine alarak dizinin konvansiyonel yayıncılıktan Star TV, Vodefone mobil TV, sinema salonları ve dijitale (BluTv) olan yolculuğunda “dönüşen biçimin izini” yayınlanan ilk bölümlerini, sinematografi; kamera hareketleri, çekim ölçekleri, çerçeveleme ve atmosfer yaratımı, kurgu; kesme sayıları, plan süreleri ve planlar arası geçiş biçimleri, ses tasarımı; müzik, diyalog ve efekt sesleri kategorilerinde nitel araştırma yönteminin biçimsel ve karşılaştırmalı analiz yöntemini kullanarak mercek altına almıştır. Çalışma hem söz konusu dizinin televizyondan mobile ardından dijitale geçiş serüvenindeki biçimsel evrimini analiz ederken hem de yeni medyanın konvansiyonel medya üzerindeki geri dönüşü olmayan dönüşümünün izlerini belirginleştirmektedir. Bu araştırma, söz konusu bu dönüşümün izini sürerek biçimin gelecek perspektifini de incelemektedir.
Towards the end of the 20th century, the concepts of digitisation and new media, which entered the literature alongside the boundless advancement of communication technologies, profoundly affected the production methods of all art forms and succeeded in fundamentally shaking the form of television and cinema. It has brought about a ‘transformation’ that is irreversible, going beyond mere ‘change’. New media, defined as the ability to bring together independent technologies to create new technologies and platforms, has influenced every area, from content to target audience, viewing habits to communication tools, and has transformed the image format produced by conventional publishing into a new image format with digital content platforms.
Unlike conventional media, which publishes content on a single medium, new media allows content to circulate and transform freely across multiple media environments. Cross-media, one of the concepts of new media, takes advantage of this freedom to reproduce media content that has been re-produced in multiple media environments, such as today's popular digital publishing platforms (Netflix, YouTube Tube, Amazon Prime, Exxen, Gain, and BluTV, as well as mobile TVs, while also explaining the liberating and free discourse created by digital images.
This study, which examines television, cinema, mobile phones, and digital platforms under the umbrella term of 360-degree media, centres on the Behzat Ç. series, one of the most popular crime dramas of recent times, in light of the concept of cross-media. It traces the ‘evolutionary path’ of the series from conventional broadcasting to its journey across Star TV, Vodafone mobile TV, cinema theatres, and digital platforms (BluTV). camera movements, shooting scales, framing and atmosphere creation, editing; number of cuts, shot durations and transition forms between shots, sound design; music, dialogue and sound effects. The study analyses the formal evolution of the series in question during its transition from television to mobile and then to digital, while also highlighting the traces of the irreversible transformation of conventional media by new media. This research examines the future perspective of form by tracing the traces of this transformation.