VI. ULUSLARARASI BATTALGAZİ BİLİMSEL ÇALIŞMALAR KONGRESİ, Malatya, Türkiye, 09 Mayıs 2021, ss.283-298, (Tam Metin Bildiri)
ÖZET
Türklerin İslamiyet’i kabulü ve ilerleyen süreçlerde Anadolu’ya yerleşmesi ile başlayan
Anadolu mimarisine İslam medeniyeti bezemeleri mühür vurmuştur. Başkent Konya olmak
üzere çevredeki illerde; resmi, dini ve sivil mimari yapılar taş bezemeler ile süslenmiştir. Bu
mimari yapılaşma çerçevesinde taşı dantel gibi işlemişler; her bir mimari yapıda uygulanmış
olan birbirinden farklı geometrik desenler, bitkisel bezemeler, yazı karakterleri ve sembolik
figürlerle birlikte zarafete dönüştürmüşlerdir. Bu yapılardan Sivas şehri Divriği ilçesinde
bulunan ve dünyada eşi benzeri olmayan, 1985 yılında UNESCO Dünya Miras Listesine giren
ilk mimari yapı ve kültürel varlık olarak yer alan Divriği Ulu Camii ve Darüşşifası; dört taç
kapısı olan ve her bir kapısının üzerindeki desenler ve anlamlarıyla taş oymacılığına son
noktayı koymuş muhteşem bir yapıdır. Anadolu Selçuklu döneminde bitişik olarak yapılmış,
bir kadın ve erkeğin yaptırdığı tek eserdir. Ayrıca mimarı Ahlatlı Hürrem şahın da yapmış
olduğu tek eserdir. Bu çalışmada taş işlemelerindeki sırları hala çözümlenememiş, simetrik ve
aynı gibi görülse de birbirinden farklı bezemeleri bulunan Divriği Ulu Cami ve
Darüşşifası’nın kapılarında beliren gölge insan figürleri, bezemelere işlenmiş sembolik
figürler incelenecektir.
Anahtar Kelimeler: Sivas Divriği Ulu Cami ve Darüşşifası, Taç Kapılar, Figürler, Gölgeler.