YENİLİKÇİ DERİ ÜRETİMİ ATIKSULARININ KARAKTERİZASYONU VE FİZİKOKİMYASAL ARITIMI

Çelik C., Meriç Pagano S., Öztürk T.

3rd International Conference on Recent Academic Studies , Konya, Türkiye, 3 - 04 Aralık 2024, ss.1268-1277, (Tam Metin Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Tam Metin Bildiri
  • Basıldığı Şehir: Konya
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.1268-1277
  • İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Adresli: Evet

Özet

Yüksek su tüketimi ve yoğun kirletici deşarjına yol açan deri endüstrisi, gerek sıkılaşan mevzuat gerekse bilinçli tüketicinin taleplerini karşılamak üzere kromsuz veya azaltılmış krom kullanılan yenilikçi tabaklama uygulamalarını başlatmıştır. Bu çalışma, iki yenilikçi tabaklama prosesi ile üretilen deri ve proses atıksularının çevresel kalite karşılaştırılması hedeflenmiştir. Bu kapsamda, sığır ham derisi alınıp sırası ile Islatma-Yumuşatma, Kıl giderme-Kireçlik, Yıkama, Etleme-Kireçlik Yarma, Kireç giderme, Sama, Yıkama aşamalarından geçirilmiş ve daha sonra organik bir tabaklama maddesi olan %8 Granofin F-90 (EasyWhiteTan-EWT) isimli ticari preparat ve Granofin F-90 (%4) ile krom minerali (%4 Tankrom) kombine edilerek (EasyBlueTan-EBT) iki farklı yenilikçi tabaklama sistemi laboratuvar ortamında gerçekleştirilmiş ve üretilen deri örneklerine standart dayanıklılık testleri uygulanmıştır. Deri üretimi sırasında toplanan atıksu numunelerinden debi orantılı kompozit numune oluşturulmuş ve karakterizasyonu yapılmıştır. FeSO4, Al2(SO4)3 ve PAC (Polialüminyum klorür) koagülantları kullanılarak gerçekleştirilen fizikokimyasal arıtılabilirlik (Jar-test) deneylerinde (3 dk hızlı (150 rpm), 30 dk yavaş (30 rpm) karıştırma ve 60 dk çökelme) 800 mg/l sabit koagülant dozu ile pH 5, 6, 7.5, 9 ve 10’da optimum pH ve ardından 100, 200, 400, 800 ve 1600 mg/l koagülant dozları ile optimum doz belirleme çalışmaları yürütülmüştür.

Deri kalite ölçüm sonuçları, her iki deri işleme prosesi ile kaliteli deri üretiminin mümkün olduğunu göstermiştir. Her iki üretim prosesi atıksularının karakteristikleri birbirine yakın ölçülmekle birlikle, EWT numunesi hem azalan krom hem de daha yüksek Toplam Organik Karbon (TOK) parametresi değerleri ile EBT sistemi için çevre dostu bir alternatif olduğunu ortaya koymuştur.  Jar-test sonuçlarına göre, optimum pH değeri EBT numunesinde Alum ve PAC için 5 elde edilirken FeSO4 için 10 olarak belirlenmiştir. EWT numunesinde ise optimum pH değeri her 3 koagulant için 5 olarak gözlenmiştir. İki atıksu örneği için de dozun 800 mg/l’den 1600 mg/l’ye yükseltilmesi ile çok az verim farkı gözlenmiştir. Bu nedenle, literatür çalışmaları ve tam ölçekli fizikokimyasal ön arıtma uygulamaları da dikkate alınarak >%45 KOİ giderimi sağlayan 800 mg/l dozu uygun görülmüştür.