Akademik Veri Yönetim Sistemi
Research in sport science, cilt.14, sa.1, ss.26-34, 2024 (Hakemli Dergi)
Bu araştırma kapsamında, avantajlı ve dezavantajlı olarak ifade edilebilecek bölge okullarındaki ortaöğretim öğrencilerinin akran zorbalık düzeylerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda öğrencilerin akran zorbalık eğilimlerinin; spora katılım, cinsiyet, kardeş sayısı, evdeki genel duygu durumu ve
anne - baba eğitim durumu değişkenlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığı incelenmiştir. Araştırma ilişkisel araştırma deseninde tasarlanmıştır. Araştırmanın
örneklemini, avantajlı ve dezavantajlı olarak belirtilebilecek bölgeler içerisinde bulunan liselerden amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme ile seçilen
313 (%52 ,7) ‘ü kız ve 281 (%47,3) ‘i erkek olmak üzere toplam 594 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada katılımcılara kişisel bilgi formunun yanı sıra öğrencilerin
akran zorbalık düzeylerini belirlemek amacıyla “Öğrenci İlişkileri Tutum Ölçeği” uygulanmıştır. Verilerin analizinde bağımsız örneklem t testi ve tek yönlü varyans
analizi (ANOVA) uygulanmıştır. Dezavantajlı bölge okullarında öğrenim gören öğrencilerde, birden fazla kardeşi olan öğrencilerde ve evde öfkeli/gergin olan
öğrencilerde zorba kişilik eğiliminin daha fazla olduğu görülmüştür. Erkek öğrencilerde ve evde huzurlu olan öğrencilerde kendine güven düzeyinin yüksek
olduğu belirlenmiştir. Zorbalıktan kaçınma davranışının avantajlı bölgelerde öğrenim gören öğrencilerde, en fazla bir kardeş olan öğrencilerde, lisanslı spor
yapan öğrencilerde ve evde huzurlu olan öğrencilerde daha fazla olduğu tespit edilmiştir. Anne-babanın eğitim durumuna göre akran zorbalık düzeyleri incelendiğinde lisans veya lisansüstü eğitim mezunu olan anne-babaya sahip olan öğrencilerin anne-babaları ilköğretim mezunu olan öğrencilere göre daha fazla
zorbalıktan kaçınma davranışı gösterdiği bulgusuna ulaşılmıştır. İlköğretim mezunu anne- babaya sahip öğrencilerin ortaöğretim mezunu anne – babaya sahip
öğrencilere göre daha fazla zorba kişilik gösterme eğiliminde olduğu görülmüştür. Sonuç olarak; spor yapmanın olumlu akran ilişkilerini yapılandırdığı ve akran
zorbalığının görülmesinde okulun bulunduğu bölgenin etkili olduğu görülmektedir. Bu nedenle okullarda öğrencilerin yaşadığı akran zorbalığını önlemeye
yönelik müdahale programlarının uygulanması okula yönelik olumlu duyguların gelişmesi için önemlidir.
Within the scope of this research, it was aimed to examine the peer bullying levels of secondary school students in regional schools, which can be classified as
advantageous and disadvantaged. For this purpose, students’ peer bullying tendencies were assessed to examine whether there are differences according to
the variables of participation in sports, gender, number of siblings, general emotional state at home and parents’ education level. The research was designed in
a relational research design. The sample of the research consisted of a total of 594 students, 313 (52.7%) of whom were female and 281 (47.3%) of whom were
male, selected by criterion sampling, one of the purposeful sampling methods, from high schools located in advantageous and disadvantaged regions. In the
study, in addition to the personal information form, the “Student Relations Attitude Scale” was applied to the participants in order to determine the students’
peer bullying levels. Independent sample t-test and One-way ANOVA were applied to analyze the data. It has been observed that the tendency toward bully
personality is higher among students studying in disadvantaged regional schools, students with more than one sibling, and students who are angry/tensed
at home. It was determined that the level of self-confidence was high in male students and students who were peaceful at home. It has been determined that
avoidance from bullying is higher in students studying in advantaged regions, students with at least one sibling, students who do licensed sports, and students
who are peaceful at home. When peer bullying levels were examined according to the education level of the parents, it was found that students whose parents
were undergraduate or graduate students showed more avoidance from bullying behavior than students whose parents were primary school graduates. It has
been observed that students with parents who are primary school graduates tend to show more bully personality than students whose parents are secondary
school graduates. In conclusion, it is seen that playing sports promotes positive peer relationships and the region where the school is located influences the occurrence of peer bullying. Therefore, implementing intervention programs to prevent peer bullying experienced by students in schools is important for the
development of positive feelings toward school.