Akademik Veri Yönetim Sistemi
Kedi ve Köpeklerde Ağrı Yönetimi , Prof. Dr. Ebru YALÇIN,Prof. Dr. Didem PEKMEZCİ, Editör, Türkiye Klinikleri Yayınevi, Ankara, ss.42-46, 2024
Kanser, hayvan kliniklerinde giderek daha yaygın karşılaşılan bir hastalıktır ve kansere bağlı ağrı, hastaların yaşam kalitesini önemli ölçüde olumsuz etkiler. Ağrı yönetimi, kanserli hastaların yaşam kalitesini sürdürmek için kritik öneme sahiptir, ancak hayvanlarda ağrı sıkça gözden kaçmaktadır. Kanserli hayvanlarda ağrı, genellikle tümörün direkt etkilerinden (doku zedelenmesi, kompresyon, invazyon) ve indirekt etkilerinden (paraneoplastik mediatörler) kaynaklanır. Tedavi süreçleri ve eşlik eden hastalıklar da ağrıya neden olabilir. Ağrının değerlendirilmesi, veteriner hekimlerin fiziksel muayenesi ile yapılabilir. Ağrının daha iyi saptanması için çeşitli skalalar geliştirilmiştir. Tedavi, Dünya Sağlık Örgütü'nün (DSÖ) üç aşamalı ağrı merdivenine dayanarak yapılabilir. Hafif ağrılarda nonsteroidal antiinflamatuar ilaçlar (NSAID'ler) kullanılırken, orta ve şiddetli ağrılar için opioidler ve adjuvan ilaçlar (gabapentin gibi) eklenebilir. Kanser ve kanser tedavisine bağlı ağrının yönetimi, multimodal bir tedavi yaklaşımını gerektirir ve bu yöntemlerin uygun şekilde kullanılması önemlidir.