Kanser Biyolojisi

Tunçdemir M.

Tıbbi Biyoloji, Turgut ULUTİN,Melek ÖZTÜRK,Sema BOLKENT,İlhan ONARAN,Matem TUNÇDEMİR,Fatma KAYA DAĞISTANLI,Ahmet ÖZAYDIN,Burcu BAYOĞLU, Editör, Istanbul University-Cerrahpaşa University Press (IUC University Press), İstanbul, ss.183-192, 2024

  • Yayın Türü: Kitapta Bölüm / Ders Kitabı
  • Basım Tarihi: 2024
  • Yayınevi: Istanbul University-Cerrahpaşa University Press (IUC University Press)
  • Basıldığı Şehir: İstanbul
  • Sayfa Sayıları: ss.183-192
  • Editörler: Turgut ULUTİN,Melek ÖZTÜRK,Sema BOLKENT,İlhan ONARAN,Matem TUNÇDEMİR,Fatma KAYA DAĞISTANLI,Ahmet ÖZAYDIN,Burcu BAYOĞLU, Editör
  • İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Adresli: Evet

Özet

Bir organizmada, kendini yenileyebilen ve farklı hücre tiplerine dönüşebilen hücrelere kök hücre adı verilir. Kök hücreler farklılaşma kapasitelerine göre; totipotent, pluripotent, multipotent, oligopotent ve unipotent olarak sınıflandırılır. Totipotent hücreler, tüm hücre tiplerine dönüşebilme kapasitesine sahiptir ve buna örnek olarak zigot verilebilir. Pluripotent hücreler, birçok hücre tipine farklılaşabilirler ve blastokist aşamasında bulunan embriyonal kök hücreler bu kategoriye girer. Multipotent hücreler, belirli hücre soylarına dönüşebilirler; örneğin, hematopoetik ve mezenkimal kök hücreler. Oligopotent hücreler, birkaç hücre tipine; unipotent hücreler ise sadece tek bir hücre tipine farklılaşabilir. Kök hücreler, köken aldığı hücre türüne göre de; embriyonal, fetal ve yetişkin kök hücreler ile uyarılmış pluripotent kök hücreler olarak sınıflandırılır. Embriyonal kök hücreler pluripotent olup, neredeyse tüm hücre tiplerine farklılaşabilirler, ancak etik kaygılar nedeniyle kullanımları kısıtlıdır. Yetişkin kök hücreler, belirli doku veya organlarda bulunur ve hasar durumunda bu dokuları yenilerler. Bu hücreler multipotenttir; hematopoetik, mezenkimal ve fetal kök hücreler bu gruptandır. Yetişkin kök hücrelerin epigenetik olarak yeniden programlanmasıyla uyarılmış pluripotent kök hücreler elde edilebilir. Kök hücreler, rejeneratif tıp, ilaç geliştirme ve hastalıkların moleküler patolojilerinin aydınlatılmasına yönelik çalışmalarda çok önemli bir kaynak oluşturmaktadır

In an organism, cells that can self-renew and differentiate into different cell types are called stem cells. Stem cells are classified according to their differentiation capacities as totipotent, pluripotent, multipotent, oligopotent, and unipotent. Totipotent cells can differentiate into all cell types, with the zygote being an example. Pluripotent cells can differentiate into many cell types, and embryonic stem cells at the blastocyst stage fall into this category. Multipotent cells can differentiate into specific cell lineages, such as hematopoietic and mesenchymal stem cells. Oligopotent cells can differentiate into a few cell types, while unipotent cells can only differentiate into a single cell type. Stem cells are also classified by their cell origin as embryonic, fetal, adult, and induced pluripotent stem cells. Embryonic stem cells are pluripotent and can differentiate into almost all cell types, but their use is limited due to ethical concerns. Adult stem cells are found in specific tissues or organs and regenerate these tissues in case of damage. These cells are multipotent; hematopoietic, mesenchymal, and fetal stem cells belong to this group. Induced pluripotent stem cells can be obtained by epigenetically reprogramming adult stem cells. Stem cells are a crucial resource in regenerative medicine, drug development, and studies aimed at elucidating the molecular pathologies of diseases.