Herediter tirozinemi tip 1 hastalarında tiyol disülfid homeostazı aracılığıyla oksidatif stresin değerlendirilmesi


Cansever M. Ş.

6. Genç pediatristler Kongresi, İstanbul, Türkiye, 5 - 07 Mart 2021, ss.83-159, (Özet Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
  • Basıldığı Şehir: İstanbul
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.83-159
  • İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Adresli: Evet

Özet

Amaç: Herediter tirozinemi tip 1 (HT1), fumarilasetoasetat hidrolaz enzimindeki eksikliğe ikincil gelişen bir doğumsal metabolizma hastalığıdır. Defektif enzim aktivitesi, fumarilasetoasetat, maleilasetatoasetat, süksinilasetoasetat ve süksinilaseton birikimi ile sonuçlanır. Hastalığa ait klinik bulgular bu toksik metabolitlerin birikiminden kaynaklanıyor olsa da, toksisitenin altında yatan patofizyolojik nedenler halen tam olarak bilinmemektedir. Çalışmamızda, HT1 hastalarında olası bir toksisite nedeni olabilecek oksidatif stres, tiyol disülfid homeostazı aracılığıyla değerlendirilmiştir.  Yöntem ve Gereç: Çalışmamıza HT1 tanısı idrarda ya da kanda süksinilaseton atılımı ve/veya FAH gen analizi ile konfirme edilmiş olan 24 hasta ile 25 sağlıklı kontrol dahil edildi. Düzenli poliklinik kontrolü olmayan, NTBC tedavi uyumu iyi olmayan ve eksik verisi olan hastalar çalışma dışında bırakıldı. Hastalara ait demografik veriler, tanı yaşları, tanı metodu, biyokimyasal verileri, almakta olduğu tedaviler ile karaciğer transplantasyonu olma durumları kaydedildi. Serum native tiyol (-SH), disülfid (-S-S), total tiyol (-SH+ -S-S) düzeyleri her 2 grupta ölçüldü. Disülfid/native tiyol, disülfid/total tiyol ve native tiyol/total tiyol oranları ham verilere göre hesaplandı.    Bulgular: Herediter tirozinemi tip 1 tanısı ile NTBC tedavisi almakta olan hastalar ile sağlıklı kontrol grubu arasında tiyol-disülfid homeostazına ait parametreler arasında anlamlı istatistik fark saptanmadı. Ek olarak, tedavi altındaki HT1 hastaları ile NTBC tedavisi kesilmiş karaciğer transplantasyonu yapılmış 5 hasta arasında da oksidatif stres parametreleri açısından istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu.  Sonuç: Herediter tirozinemi tip 1 hastalarında klinik bulgular ile komplikasyonların gelişimi açısından sorumlu olan patofizyolojik mekanizmalar halen aydınlatılamamıştır. NTBC tedavisine tam uyum ve tıbbi beslenme tedavisi ile sağlanan metabolik kontrol, hastalık şiddetinden sorumlu olabilecek oksidatif stres üzerinde etkili olabilir. Herediter tirozinemi tip 1’de standart tedavi rejimlerine ek olarak antioksidan tedavilerin de kullanılması gerekliliği, daha çok sayıda hasta ile yapılacak gelecek çalışmalar ile önem kazanabilecektir.