ÇÖP DEĞİL, CEVHER: DERİ ATIKLARININ SESSİZ İSYANI VE SÜRDÜRÜLEBİLİR BİR GELECEĞİN İNŞASI


Creative Commons License

Akyüz F.

DERI VE TEKSTIL SANAYILERINDE DÖNGÜSEL DÖNÜŞÜM ATIKTAN DEĞERE, MARKADAN SÜRDÜRÜLEBILIRLIĞE, Fazlı AKYÜZ,Serap KOCABIYIK CAŞKURLU, Editör, Serüven Yayınevi, Ankara, ss.7-34, 2025

  • Yayın Türü: Kitapta Bölüm / Mesleki Kitap
  • Basım Tarihi: 2025
  • Yayınevi: Serüven Yayınevi
  • Basıldığı Şehir: Ankara
  • Sayfa Sayıları: ss.7-34
  • Editörler: Fazlı AKYÜZ,Serap KOCABIYIK CAŞKURLU, Editör
  • Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
  • İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Adresli: Evet

Özet

Bu kapsamlı çalışma, deri ve tekstil sanayilerinde katı tabakhane atıklarının değerlendirilmesine odaklanarak, doğrusal ekonomiden döngüsel bir ekonomiye yönelik paradigma değişimini incelenektedir. Geleneksel olarak çevresel bir yük olarak görülen deri üretim atıkları, bu çalışmada değerli bir biyokütle kaynağı olarak yeniden değerlendirilmektedir. Araştırma, etleme, budama ve kromlu kırpıntılar dahil olmak üzere deri atıklarının bileşimini karakterize etmekte ve bir dizi yenilikçi dönüşüm teknolojisini değerlendirmektedir.

İncelenen başlıca yöntemler arasında biyogaz üretimi için anaerobik çürütme, sentez gazı ve biyokömür için piroliz ve gazifikasyon, hidrotermal karbonizasyon (HTC) ve organik gübre için kompostlama yer almaktadır. Ayrıca, biyoplastik ve biyokompozit üretimi için kolajen, jelatin ve keratin gibi yüksek değerli biyomalzemelerin ekstraksiyonu eleştirel bir şekilde analiz edilmiştir. Çalışma aynı zamanda krom iyileştirmesi ve biyo-bazlı kimyasalların sentezi için biyolojik ve yeşil kimya tabanlı yaklaşımları vurgulamaktadır.

Analiz, sürdürülebilirlik değerlendirmeleri, yaşam döngüsü analizi (LCA), ekonomik fizibilite ve pazar dinamiklerine uzanmakta, temel tekno-ekonomik zorlukları ve politika boşluklarını tespit etmektedir. Türk deri sektörü için, entegre biyorafinerileri, yeşil yatırımları ve sağlam düzenleyici çerçeveleri vurgulayan stratejik bir yol haritası önerilmektedir. Bulgular, doğrusal bir modelden döngüsel bir modele geçişin yalnızca ekolojik bir zorunluluk değil, aynı zamanda ekonomik dayanıklılığın ve inovasyonun bir kaynağı olduğunu kanıtlamakta; atığı, sürdürülebilir endüstriyel dönüşümün temel taşı olarak konumlandırmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Döngüsel Ekonomi, Deri Atığı, Biyokütle Değerlendirme, Biyorafineri, Sürdürülebilirlik, Krom İyileştirme, Biyoenerji, Biyokompozitler.