İklim Değişikliğine Tek Sağlık Yaklaşımı: Veteriner Hekimliğin Rolü
25. Uluslararası Veteriner Hekimliği Öğrencileri Bilimsel Araştırma Kongresi, İstanbul, Türkiye, 1 - 03 Nisan 2026, ss.222-223, (Özet Bildiri)
- Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
- Basıldığı Şehir: İstanbul
- Basıldığı Ülke: Türkiye
- Sayfa Sayıları: ss.222-223
- Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
- İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Adresli: Evet
Özet
İklim değişikliği: sıcaklık artışı, ekstrem hava olayları ve ekosistem bozulmaları yoluyla insan, hayvan ve çevre sağlığını birbirine bağlayan dinamik bir tehdit haline gelmiştir. İklim değişikliği; zoonotik hastalıkların coğrafi yayılımını, vektör biyolojisini değiştirdiğini antimikrobiyal direnç gelişimini hızlandırmaktadır. Bu nedenle iklim değişikliği en karmaşık sağlık tehditlerinden biridir. Bu tehditle başa çıkabilmek, insan, hayvan ve çevresağlığının birbirinden ayrılmayacağını kabul eden Tek sağlık anlayışının benimsenmesi gerekmektedir. Tek sağlık (one health) insan, hayvan ve çevre sağlığı arasındaki karşılıklı bağımlılığı tanıyan, disiplinler arası iş birliğini esas alan bütüncül bir yaklaşımdır. Tek sağlık; zoonotik hastalıklar, gıda güvenliği antimikrobiyal direnç vb. alanlarda uygulanmaktadır. Özellikle tek sağlıkta veteriner hekimliğin önemli rolleri mevcuttur. Başta proflaksi olmak üzere, çevre sağlığı ve ekosistem dengeleyiciliği, veteriner hekimlikte antibiyotik kullanımı ve antimikrobiyal direnç yönetimi, vb. Antimikrobiyal direnç; mikroorganizmaları öldürmek için kullanılan ilaçlara karşı dayanıklılık kazanılmasıve ilaçlarin etkisiz hale gelmesidir. İklim değişikliği, antimikrobiyal direncin yayılımını hızlandıran faktörlerden biridir. Yüksek sıcaklıklar ve nem, bakteriler arasındaki gem transferini kolaylaştırmaktadır. Veteriner hekimler, hayvanlarda akılcı antibiyotik kullanımının sağlanması, alternatif tedavi yöntemlerinin geliştirilmesi, çiftlik atıklarının çevreye karışmasının önlenmesi gibi konularda doğrudan sorumluluk taşır. Son olarak; veteriner hekimler, tek sağlık anlayışının temel yapı taşlarından biridir. İklim değişikliği ile hızla yayılan zoonozların izlenmesi ve kontrol altına alınmasında görev alır. Hayvanlarda akılcı antıbiyotik kullanımına teşvik, antimikrobiyal direncin önlenmesinde; gıda güvenliği ve çevre sağlığını da gözeterek tüm ekosistem dengesinin korunmasında katkı sağlar.
Climate change has become a dynamic threat that interconnects human, animal, and environmental health through rising temperatures, extreme weather events, and ecosystem disruptions. Climate change alters the geographic spread of zoonotic diseases and vector biology, accelerating the development of antimicrobial resistance. Therefore, climate change is one of the most complex health threats. Addressing this threat requires embracing the One Health approach, which recognizes that human, animal, and environmental health are inextricably linked. One Health is a holistic approach that acknowledges the interdependence between human, animal, and environmental health and is based on interdisciplinary collaboration. One Health is applied in areas such as zoonotic diseases, food safety, and antimicrobial resistance. Veterinary medicine plays particularly important roles in One Health: primarily prevention, environmental health and ecosystem balancing, antibiotic use in veterinary medicine, antimicrobial resistance management, etc.Antimicrobial resistance; This refers to microorganisms developing resistance to drugs used to kill them, rendering the drugs ineffective. Climate change is one of the factors accelerating the spread of antimicrobial resistance. High temperatures and humidity facilitate gene transfer among bacteria. Veterinarians bear direct responsibility for ensuring the prudent use of antibiotics in animal, developing alternative treatment method, and preventing farm waste from contaminating the environment.Finally, as one of the cornerstones of the One Health concept, veterinarians play a critical role in monitoring and controlling zoonoses that are spreading rapidly due to climate change. By promoting the prudent use of antibiotics in animal, they play a key role in preventing antimicrobial resistance while also contributing to the preservation of the balance of the entire ecosystem by safeguarding food safety and environmental health.