Akademik Veri Yönetim Sistemi
2. Uluslararası Afet ve Dirençlilik Kongresi, Eskişehir, Türkiye, 13 - 15 Ekim 2020, ss.287-288, (Özet Bildiri)
Bu çalışmanın amacı, deprem zararlarını azaltmak için yapıların hizmet ömrü süresince periyodik denetlenmesi esasına dayanan yeni bir yaklaşım önermektir. Ülkemiz yapı stokunun bir bölümü, mühendislik hizmeti almadan üretilmiş ve bu sürecin hiçbir aşamasında denetim mekanizmasından geçmemiş kaçak yapılardan oluşmaktadır. Bu yapıların önemli bölümünün deprem performansının yeterli olması beklenmediği gibi bazıları düşey yükler altında dahi yıkılarak can ve mal kayıplarına neden olmaktadır. Mühendislik hizmeti aldığı kabul edilen birçok binanın deprem performansı da geçmişte yapılan denetimsiz ve özensiz uygulamalar nedeniyle şüphelidir. Ayrıca yapıların belli bir ekonomik hizmet ömürlerinin olduğu, malzeme dayanımlarının dış etkenlere ve zamana bağlı olarak değişebildiği ve yapıların kullanım amacı değişikliğine bağlı yapısal müdahalelere maruz kaldığı da düşünüldüğünde, dünyanın en aktif deprem kuşaklarından birinin üzerinde yer alan ülkemizdeki yapıların düzenli olarak denetlenmesi gereği ortaya çıkmaktadır. Bu amaçla “Türkiye Yapı Muayene Sistemi” isimli yeni bir çözüm modeli önerilmektedir. Önerilen model, yapıların hizmet ömürleri süresince periyodik olarak hızlı tarama yöntemleriyle değerlendirilmesi ve sertifikalandırılması esasına dayanmaktadır. Ülkemizdeki motorlu taşıtlarda ve asansörlerde başarıyla uygulanan periyodik muayene modelinin, deprem öncesine yönelik hazırlık çalışmalarının en hassas bölümü olan riskli yapıların belirlenmesi için etkili ve sürdürülebilir bir model olduğu değerlendirilmektedir. Bu çalışmada, önerilen modelin, teknik ve bilimsel alt yapısı, olası paydaşları, finansman önerileri ve uygulama adımları sunulmaktadır.
The aim of this study is to propose a new approach based on periodic inspection of structures during their service life in order to reduce earthquake damages. A part of Turkish building stock consists of illegal structures that were built without engineering service and have not passed through the inspection mechanism at any stage of this process. Most of these structures are not expected to have sufficient earthquake performance, and some of them collapse even under vertical loads, causing loss of life and property. The earthquake performance of many buildings that are considered to have received engineering services is also questionable due to uncontrolled and careless practices in the past. In addition, considering that the buildings have an economic service life, the material strength may change depending on external factors and time, and the buildings are subject to structural interventions due to changes in the purpose of use, it is necessary to regularly inspect the structures in our country, which is located on one of the most active earthquake zones in the world. For this purpose, a new model "Turkey Structure Inspection System" is proposed as a solution. The proposed model is based on the principle of periodically evaluating and certifying the buildings with rapid assessment methods throughout their service life. The periodic inspection model, which is successfully applied in motor vehicles and elevators in Turkey, is considered to be an effective and sustainable model for determining risky structures, which are the most sensitive part of the earthquake preparedness activities. In this study, the technical and scientific background, possible stakeholders, financing suggestions, and implementation steps of the proposed model are presented.