YAPAY ZEKA DESTEKLİ YEŞİL NANOTANECİK ESASLI İLAÇ DAĞITIM SİSTEMLERİNİN GELİŞTİRİLMESİ

24. Uluslararası Veteriner Hekimliği Öğrencileri Bilimsel Araştırma Kongresi, İstanbul, Türkiye, 11 - 13 Aralık 2024, ss.214-215, (Özet Bildiri)

YAPAY ZEKA DESTEKLİ YEŞİL NANOTANECİK ESASLI İLAÇ DAĞITIM

SİSTEMLERİNİN GELİŞTİRİLMESİ

Gökçe Sarıa, Elif Tüzünb, Gökçe Şallıc, Sinem Özlem Enginlerd, Berat İlhan Ceyhanc,

Selcan Karakuşb,e

aİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Veteriner Fakültesi, Avcılar, İstanbul, Türkiye.

bİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Mühendislik Fakültesi, Kimya Bölümü, Fiziksel

Kimya ABD, Avcılar, İstanbul, Türkiye.

cİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Mühendislik Fakültesi, Kimya Bölümü, İnorganik

Kimya ABD, Avcılar, İstanbul, Türkiye.

dİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Veteriner Fakültesi, Doğum ve Jinekoloji

Anabilim Dalı, Avcılar, İstanbul, Türkiye.

eSağlık Biyoteknolojisi Ortak Araştırma ve Uygulama Mükemmeliyet Merkezi,

Esenler, İstanbul, Türkiye.

Özet

Son yıllarda yapay zeka uygulamalarının sağlık alanındaki gelişimi, önemli stratejik

yaklaşımların ortaya çıkmasına olanak tanımıştır. Özellikle hastalıkların erken teşhisi

ve etkin tedavisine yönelik çevre dostu alternatifler geliştirilmiş, bu süreçte

multidisipliner yaklaşımla yüksek performanslı ilaç dağıtım sistemleri ve sensörler

üretilmiştir. Son çeyrek yüzyılda, literatürde toksik olmayan, biyouyumlu ve

biyobozunur polimer bazlı ilaç taşıyıcı sistemlere yönelik ilginin arttığı görülmektedir.

Yeşil biyopolimer esaslı nanoyapı tabanlı ilaç taşıyıcı sistemlerin farklı morfolojilerde

üretilmesiyle düşük dozda ilaç kullanımı, minimum yan etki ve yüksek tedavi etkinliği

gibi başarılı sonuçlar elde edilmiştir. Kanser araştırmalarında akıllı ilaçların hedefli

nanotaşıyıcılar aracılığıyla kullanımı, ilaçların hedef bölgelerde birikmesini sağlarken

sağlıklı hücre ve dokulara zarar vermemesi gibi önemli avantajlarla dikkat

çekmektedir. Ayrıca, ilaç salım kinetiği ve farmakokinetik çalışmalarından elde edilen

deneysel verilerin yapay zeka algoritmaları ile işlenmesi, farklı disiplinler arasında

bilgi entegrasyonunu mümkün kılmıştır. Gelecekte, nanoteknolojik ilaçların düşük

mortalite oranına sahip kanser tedavilerinde, ilaç direncini azaltmada ve alerjik

reaksiyonların önlenmesinde etkili bir yöntem olacağı öngörülmektedir. Bunun yanı

sıra, maliyetli ve günümüzde tedavisi zor veya imkânsız görülen hastalıklar için umut

vadeden bir çözüm sunması beklenmektedir. Hayvan ve insan deneylerinden elde

edilen verilerin, makine öğrenimi algoritmalarıyla işlenmesiyle hasta verilerinin analiz

edilmesi ve hastalıkların etkili teşhis stratejilerinin belirlenmesi konusunda önemli

ilerlemeler kaydedileceği düşünülmektedir. Bu bağlamda, yapay zeka ve

nanoteknoloji, sağlık alanında dönüşüm yaratacak güçlü bir sinerji oluşturmaktadır.

Anahtar kelimeler: Nanotaşıyıcı, makine öğrenmesi, yapay zeka, yeşil nanotanecik,

ilaç salım sistemi