Akademik Veri Yönetim Sistemi
II. Uluslararası VII. Ulusal Veteriner Farmakoloji ve Toksikoloji Kongresi, Balıkesir, Türkiye, 7 - 10 Eylül 2022, ss.96, (Özet Bildiri)
Yaşam boyunca memeli hücrelerinin çeşitli ksenobiyotiklere maruz kalması ile DNA’larında hasar oluşabilmekte/ oluşumu kolaylaşabilmektedir.
Bu hasarın birikimi sonucunda ise insan ve hayvan sağlığını tehdit edebilecek karsinojenite oluşumu mümkün olabilmektedir. Canlıların
ksenobiyotiklere maruziyetinde önemli bir yol olması sebebiyle ilaç güvenliğinin garanti altına alınması büyük önem arz etmektedir. Etkin
maddelerin bulunmasının ardından ilaç geliştirme süreci boyunca güvenilirliklerinin değerlendirilmesi amacıyla genotoksisite potansiyellerinin
araştırılması yasal bir zorunluluktur. Aday ilacın, preklinik araştırma döneminde bu testlerle elde edilen genotoksisite verileri, çeşitli ülkelerdeki
düzenleyici otoriteler tarafından güvenlilik değerlendirme sürecinin bir parçası olarak istenmektedir. Söz konusu otoriteler, Ekonomik Kalkınma
ve İş birliği Örgütü (OECD) tarafından standardize edilmiş testler ile olabilecek en kapsamlı şekilde in vivo ve in vitro olarak toksisite riskinin
saptanması yönünde kılavuzlar yayınlamış ve standart tarama testleri belirlemiştir. Bu testlerin yanı sıra her geçen gün, daha hızlı, ekonomik ve
hayvan refahı çerçevesinde deney hayvanı kullanımını azaltacak nitelikte yeni alternatif testlerin kullanımı gündeme gelmektedir. Yaygın olarak
kullanılan alternatif testler, standart tarama testlerine kıyasla daha sınırlı validasyona sahip olmakla birlikte sağladıkları avantajlar sebebiyle
kullanım alanlarını her geçen gün artırmaktadır. Bu sunuda, bilimsel literatüre giren güncel bazı alternatif genotoksisite testleri ele alınarak
bunların konvansiyonel testlere olan üstünlükleri, birbirlerine göre avantajları ve kullanım alanları değerlendirilmiştir.
Exposure of mammalian cells to various xenobiotics throughout life can cause damage to their DNA. As a result of the accumulation of this
damage, carcinogenesis formation that may threaten human and animal health is possible. It is of great importance to ensure drug safety, as it
is an important way for living beings to be exposed to xenobiotics. After the discovery of active ingredient, it is a legal requirement to assess
their genotoxicity potential in order to evaluate their safety throughout the drug development process. Genotoxicity data of the candidate drug
obtained by these tests during the preclinical research period are requested by regulatory authorities in various countries as part of the safety
assessment process. The aforementioned authorities have published guidelines for determining the risk of toxicity in vivo and in vitro in the
most comprehensive way possible with the tests standardized by the Organization for Economic Cooperation and Development (OECD), and
have determined standard screening tests. In addition to these tests, the use of new alternative tests that are faster, more economical and that
will reduce the use of experimental animals within the framework of animal welfare are on the agenda. Although widely used alternative tests
have more limited validation compared to standard screening tests, their usage areas are increasing day by day due to the advantages they
provide. In this presentation, some current alternative genotoxicity tests in the scientific literature are discussed and their superiority over
conventional tests, their advantages over each other and their usage areas are evaluated.