45. Ulusal Kurultay (Plastik Rekonstruktif ve Estetik Cerrahi Derneği, Ankara, Türkiye, 28 Ekim - 01 Kasım 2023, ss.112-113, (Özet Bildiri)
Nadir Görülen Bir Lokasyonda Yüzeyel
Akral Fibromiksoma: Literatür Özeti ve
Olgu Sunumu
Mehmet Demir1, Çağlar Yılmaz1, Serhat Kaymaz2,
Nil Çomunoğlu2, Oğuz Çetinkale1
1İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Plastik,
Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Ana Bilim Dalı, İstanbul
2İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Patoloji
Ana Bilim Dalı, İstanbul
Özet: Yüzeyel akral fibromiksoma (digital fibromiksom)
2001 yılında John FETSCH ve arkadaşları tarafından
literatüre kazandırılmış nadir görülen (2001-2022 yılları
arasında toplam 350 vaka bildirilmiştir.) benign bir
tümördür. [1-2] Akral bölgeleri özellikle de el ve ayak
parmaklarındaki periungal ve subungal bölgeleri etkiler.
[1] Patolojik bir tanı olan yüzeyel akral fibromiksoma tanısı
konulurken immunohistokimyasal inceleme ve tümör
mikroskopisi ayırıcı tanıya gitmede en önemli incelemelerdir.
[1] Bu çalışmada sağ el dorsumundan eksize ettiğimiz
ve patolojik olarak yüzeyel akral fibromiksoma uyumlu
bulunan bir hastayı sunmayı amaçlıyoruz. Temel tedavisi
cerrahi ve sonrasında izlem olan bu tümörü temiz cerrahi
sınırlar ile eksize etmek neredeyse küratif olmaktadır. Bu
lezyonu eksize etmek için kullandığımız cerrahi teknik;
temiz cerrahi sınırlar ile belirlenmiş şekilde cilt, cilt altı
insizyonu ve lezyonun çevre dokulardan serbestleştirilmesi
ile ekstirpasyon yöntemidir. Bu yazının amacı nadir görülen
bu tümörü takdim ederken, böyle bir lezyonun varlığını
gündeme getirmektir.
Giriş: Yüzeyel akral fibromiksoma veya digital fibroma,
genellikle vücudun akral bölgelerinde ortaya çıkma
eğiliminde olan nadir görülen, benign bir mezenkimal
yumuşak doku tümörüdür.[1-5] Doğası gereği benign bir
seyir göstermekle birlikte malign transformasyon düşük
bir olasılık da olsa görülebilmekte ve lokal rekürrens
düşük bir oranda da olsa gözlenebilmektedir.[1] Genelde
elde periungal bölgede görülmekle birlikte literatürde
palmar yüzey, uyluk posterioru, bacak, ayak parmakları
ve tabanı, gibi daha nadir görülen lokasyonlar bildirilmiştir.
[1-4] Genelde ağrısız, yavaş büyüyen ancak diğer yavaş
seyirli tümörlerle mukayese edersek daha hızlı büyüyen,
soliter, nodüler kitle şeklinde klinik seyir göstermesi geç
başvurulara neden olmaktadır. Digital fibromiksoma geniş
bir yaş aralığı ve her iki cinsiyette de görülmekle birlikte
daha çok 5.dekadda erkeklerde görülür.[3-4-6] Ayırıcı
tanıda yumuşak doku tümörleri mutlaka göz önünde
bulundurulmalıdır ve ayırıcı tanı temel olarak mikroskopi
ve immunhistokimyasal inceleme ile yapılmaktadır. [1]
Temel tedavi yöntemi temiz sınırlarla eksizyondur ve
mutlaka nüks açısından takip edilmeli ve bildirilmemiş olsa
da malign transformasyon gelişebileceği unutulmamalıdır.
[1-8]
Olgu Sunumu: Bilinen ek hastalığı olmayan, 52 yaş erkek
hasta kliniğimize sağ el dorsumunda yaklaşık 6-7 ay önce
başlayan şişlik şikayeti ile başvurdu. Fizik muayenede,
yumuşak, yarı mobil, ve ağrısız, nodüler kitle saptandı.
(Şekil 1-A)
Hastada ayırıcı tanıda ön planda lipom düşünülmekle
birlikte ayırıcı tanıya girebilecek yumuşak doku tümörleri
göz önünde bulunduruldu. Ancak sunduğumuz bu vakada
6-7 ay gibi kısa bir sürede lezyonun 2.5 cm boyuta
ulaşması ön tanı olarak lipom ve tendon tümörleri gibi
benign lezyonlardan daha hızlı klinik ilerleme tablosu
ortaya koymaktadır. Klinik olarak yarı mobil olması çevre
dokuları invaze ettiğini düşündürmektedir. 27.12.2022 tarihli İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
kontrastlı MR raporu: ‘‘ Dördüncü ve beşinci intermetacarpal
mesafede yaklasik 25,4 mm boyutunda dördüncü metacarp
korteksinden ayrılamayan cilt altı planlara yerleşik kitle
lezyonu izlenmiştir.’’ olarak yorumlandı. (Şekil 1-C)
Yapılan değerlendirmeler sonunda hastanın kitlesi lokal
anestezi altında nodüler kitle çevre sınırlarla ilişiği
olmayacak şekilde ve periost dahil edilerek eksize edildi
ve doku ve immunohistokimyasal tanı amacıyla patoloji
birimine gönderildi.
26.04.2023 tarihli İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
Patoloji raporu: ‘‘Makroskopik olarak 3x2.2x1.1 cm lik dış
yüzü parlak kapsül izlenen, yumuşak kıvamlı, dış görünüşü
krem-beyaz renkte, kesitsel görüntüsü krem renkte 1 adet
nodüler doku parçası gözlendi. Mikroskopik olarak miksoid
stroma zemininde yer yer storiform patern yapan, tekdüze
iğsi tümör hücrelerin gözlendiği benign mezenkimal
tümör görüldü. Ön planda Yüzeyel Akral Fibromiksomayı
düşündürmektedir.’’ olarak sonuçlandı. (Şekil 1-H)
Hastaya çıkarılan kitlenin gidişatı ile bilgi verilerek takibe
alındı, post op 1., 2. ve 4. Ay kontrollerinde nüks lehine
bulgu saptanmadı. (Şekil 1-B)
Tartışma: Yumuşak doku tümörleri vücudun birçok
yerinde görülmesine karşılık içlerinden bazıları vücudun
genellikle spesifik bölgelerini tutma eğilimindedir. Yüzeyel
akral fibromiksoma daha çok vücudun akral bölgelerini
özellikle el ve ayak parmaklarını tutma eğilimindedir. [1]
Ancak nadir olmakla birlikte sunduğumuz vakada olduğu
gibi farklı bölgelerde görülebilir.[1-4] Klinik olarak ayırıcı
tanıya birçok yumuşak doku tümörü girmektedir. (Tablo
1 ve 2) [1-13] Nüks oranları %10-%24 olarak literatürde
bildirilmiştir.[4-9-10] Holman ve arkadaşları lezyonun 5
mm cerrahi sınır ile eksize edilmesini önermekle birlikte
pozitif cerrahi sınır ile çıkarılan vakalarda rekürrens oranı
%24 olarak bildirilmiştir:[10] Ayrıca bazı yazarlar direkt
olarak komplet cerrahi eksizyon önermesine karşılık, 2016
yayınlanan Harkinson ve arkadaşalarının yaptığı çalışmada
Mohs cerrahisi ile negatif cerrahi sınır saptamanın
rekürrensi azalttığı bildirilmiştir.[14] Sonuç: Yüzeyel akral fibromiksoma, cilt ve yumuşak doku
tümörlerinin ayırıcı tanısında düşünülmesi gereken nadir
bir hastalıktır. Özellikle yarı mobil veya altındaki kemiğe
invaze ve yavaş olmayan büyüme seyirli lezyonlarda
hatırlanmalıdır. Tercih edilen tedavi, lezyonun sağlıklı doku
sınırı ile cerrahi eksizyonudur. Tümör hayatı tehdit edici
değildir, ancak yüksek nüks olasılığı nedeniyle hastalar
operasyondan sonra aralıklı olarak takip edilmeli ve
hastalara bilgi verilmelidir.
Anahtar Kelimeler: Benign yumuşak doku tümörü, dijital
fibromiksoma; el dorsumu miksoid komponent, yüzeyel
akral fibromiksoma