Basında Kadına Yönelik Şiddet Haberlerinin Ele Alınış Biçimlerinin Karşılaştırılması


Aydın B., Yeşil S., Erel Arda Ö., Gölge Z. B.

Türk Psikoloji Yazıları, cilt.19, sa.38, ss.64-72, 2016 (TRDizin)

  • Yayın Türü: Makale / Derleme
  • Cilt numarası: 19 Sayı: 38
  • Basım Tarihi: 2016
  • Dergi Adı: Türk Psikoloji Yazıları
  • Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
  • Sayfa Sayıları: ss.64-72
  • İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Adresli: Evet

Özet

Bu çalışma, kadına yönelik şiddet haberlerinin farklı okuyucu kitlelerine ve yayın politikalarına sahip gazetelerde ne şekilde ele alındığını, kadına yönelik şiddete dair yaklaşımda gazeteler arasında fark olup olmadığını araştırmak

amacıyla oluşturulmuştur. 2014 yılına ait Birgün, Hürriyet ve Yeni Şafak gazetelerinde yer alan tüm kadına yönelik şiddet haberleri basılı versiyonlarında taranmıştır. Gazetelerin arşivlerine İstanbul Atatürk Kitaplığı’ndan ulaşılmıştır. Gazeteler, yayın politikaları ve buna bağlı olarak farklılaşan okuyucu kitleleri dikkate alınarak seçilmiştir. İncelemede kadına yönelik şiddet haberlerinin sayısı, fotoğraflar, haber başlıkları, mağdura/faile yönelik kullanılan sıfatlar, mağdurun özel hayatıyla ilgili bilgilere yer verilip verilmediği, fail ile mağdurun yakınlık derecesi gibi değişkenler açısından haberler değerlendirilmiştir. 2014 yılında Birgün gazetesinde 117, Hürriyet gazetesinde 219, Yeni Şafak gazetesinde 41, toplam 377 kadına yönelik şiddet haberi yer almaktadır. Mağdurların 73’ünün yakın partnerleri tarafından saldırıya uğradığı görülmektedir. Saldırıların 65.5’i ölümle, 21’i yaralamayla sonuçlanmıştır ve 13.5’i cinsel niteliklidir. Ölümle sonuçlanan saldırıların 7.7’sinde mahkeme tarafından verilen mağduru koruma kararı bulunmaktadır. Gazetelere göre, verilen fotoğrafların haber ile ilgili olup olmadıkları, fotoğrafların niteliği, haber içeriği ve haber başlığının uyumu, haberin magazinleştirilmesi, mağdurun özel hayatına ilişkin bilgi verilip verilmediği arasında anlamlı farklar bulunmuştur. Çalışmamızda farklı yayın politikalarına sahip gazeteler arasında kadına yönelik şiddet haberlerinin veriliş biçimlerinin de farklılaştığı görülmektedir. Buradan hareketle, kadına yönelik şiddet haberlerinin veriliş biçiminin kültürden etkilenmesi, nasıl verilmesi gerektiği, bu haberleri yazan ve yayına hazırlayan basın çalışanlarının eğitimi gibi konular tartışılmıştır.