Akademik Veri Yönetim Sistemi
2. BİLSEL INTERNATIONAL ERZURUM SCIENTIFIC RESEARCHES CONGRESS, Erzurum, Türkiye, 6 - 07 Aralık 2025, sa.2025, ss.733-734, (Özet Bildiri)
Diffüz iris melanoma, kedilerde en yaygın görülen primer intraoküler tümör olup, çoğunlukla iris melanosisinin ilerleyici ve malign transformasyonu sonucunda gelişir. Hastalık, iris stromasında yer alan melanositlerin yaygın proliferasyonu ile karakterizedir ve başlangıçta benign görünümlü pigment artışı zamanla düzensiz kalınlaşma, pupil deformasyonu ve irisin diffüz pigmentasyonuna ilerleyebilir.
Klinik olarak hastalar, unilateral veya bilateral iris pigment artışı, iriste nodülleşme, pupil disfonksiyonu ve sekonder glokoma bağlı oküler ağrı ile başvurabilir. Diffüz iris melanoma özellikle geç dönemde açık açılı glokoma neden olarak göz içi basıncını belirgin şekilde arttırır. Metastaz potansiyeli diğer kedi tümörlerine kıyasla orta düzeydedir; en sık bölgesel lenf düğümleri, karaciğer ve akciğerlere yayılım bildirilmiştir.
Tanıda slit-lamp biyomikroskopi, iris kalınlığının değerlendirilmesi, tonometri ve gerekirse ultrasonografi önem taşır. İnce-iğne aspirasyon sitolojisi sınırlı tanısal değer taşısa da seçilmiş olgularda yardımcı olabilir. Hastalığın progresyonu değişken seyirlidir; bu nedenle pigment değişiklikleri yakın takip gerektirir.
Tedavi seçimi, tümörün yaygınlığına ve glokomun varlığına bağlıdır. Erken ve sınırlı olgularda konservatif takip veya lazer terapiler düşünülebilirken, ilerlemiş ve glokom ile komplike olmuş gözlerde enükleasyon en etkili tedavi yöntemidir. Metastaz riski olan olgularda sistemik değerlendirme önerilir.
Sonuç olarak, kedilerde diffüz iris melanoma yavaş ancak progresif seyirli, görme kaybı ve metastaz potansiyeli taşıyan önemli bir oküler neoplazidir. Erken tanı ve düzenli izlem, tedavi başarısını artırmada kritik öneme sahiptir.