Akademik Veri Yönetim Sistemi
4. Uluslararası 5. Ulusal Doğum Sonu Bakım Kongresi, Denizli, Türkiye, 29 Eylül - 01 Ekim 2022, ss.149-155, (Tam Metin Bildiri)
Öz
Giriş: Doğum sonrası dönem, kadınların anneliği deneyimlemeye başladığı zorlu bir aşamadır. Bu
dönemde karşılaşılan sağlık sorunlarından biri de uyku kalitesinde azalma ve uykusuzluktur.
Postpartum dönemde uyku sorunu yaşayan annelerin, bebekleriyle bağlanmalarının olumsuz
etkilendiği bildirilmektedir.
Amaç: Çalışma sezaryen ve vajinal doğum yapan kadınlarda uyku kalitesinin anne bebek bağlanması
üzerindeki etkisini tespit etmek amacıyla yapılmıştır.
Yöntem: Tanımlayıcı, kesitsel tipte olup karşılaştırılmalı bir çalışmadır. Veriler İstanbul' da bir
Eğitim Araştırma Hastanesi Kadın Doğum Servislerinde Haziran- Temmuz 2022 tarihleri arasında
toplanmıştır. Örneklem hesaplaması sonucuna göre sezaryen ve vajinal doğum yapan kadınlar olmak
üzere her bir grup için 64 vaka belirlenmiştir. Verilerin elde edilmesinde literatür doğrultusunda
hazırlanan kişisel veri formu, ‘‘Postpartum Uyku Kalitesi Ölçeği (PUKÖ)’’,‘‘Anne-Bebek Bağlanma
Ölçeği (ABBÖ)’’ kullanılmıştır. İstatistiksel değerlendirmede Statistical Package for the Social
Sciences (SPSS) for Windows 28 version programı kullanılarak yüzde, ortalama, standart sapma,
bağımsız gruplarda t testi, ki-kare ve Spearmen korelasyon testi kullanılmıştır. Anlamlılık düzeyi
p˂0.05 olarak kabul edilmiştir. Araştırmanın yazım aşamasında STROBE Check List kullanılmıştır.
Bulgular: Doğum şekline göre grupların karşılaştırıldığı çalışmada; yaş ortalaması sezaryen
grubunda 30,96±5,75, vajinal doğum grubunda 27,67±5,06 olup gruplar arasında anlamlı fark söz
konusudur diğer sosyodemografik ve obstetrik veriler açısından iki grup arasında sosyo- anlamlı
farklılık bulunmamaktadır. Doğum şekli ile PUKÖ ve ABBÖ puan karşılaştırmasında; PUKÖ toplam
puan ortalaması sezaryen doğum grubu için 26,61± 8,59, vajinal doğum grubu için 20,90±8,72 olarak
bulunurken ABBÖ toplam puan ortalaması sezaryen doğum grubu için 2,69±2,45, vajinal doğum
grubu için 2,32±1,95 olarak bulunmuştur. Test sonuçlarına göre PUKÖ ile doğum şekli arasında
anlamlılık mevcut iken (p<0,05), ABBÖ ile doğum şekli arasında farklılık mevcut değildir (p>0,05).
PUKÖ ile ABBÖ’ lere ait korelasyonlar değerlendirildiğinde, PUKÖ toplam puanı ile ABBÖ
arasında zayıf pozitif yönlü (rs=0,327) korelasyon saptanmıştır (p<0.05).
Sonuç ve Öneriler: Çalışma sonuçlarına göre, doğum şeklinin uyku kalitesi ve anne bebek
bağlanması üzerinde etkili bir faktör olduğu görülmüştür. Uyku veriminin artışıyla birlikte anne ve
bebek bağlanması güçlenecek, sonuç olarak annenin yaşam kalitesi artacaktır. Çalışmanın
sonuçlarına dayanarak anne bebek bağlanmasının ve uyku kalitesinin artması için kadınların
desteklenmeleri gerekmektedir.
Anahtar Kelimeler: Sezaryen, Vajinal, Postpartum, Uyku, Bağlanma