Uluslararası Katılımlı 72. Türkiye Jeoloji Kurultayı, Ankara, Türkiye, 28 Ocak - 01 Şubat 2019, cilt.1, sa.1, ss.395-396, (Tam Metin Bildiri)
Batı Pontidlerde, İstanbul batısından Bulgaristan içlerine kadar Istranca Masifi metamorfik temeli içerisine yerleşmiş, farklı yaş konaklarında bir dizi granitoyidik sokulumu bulunmaktadır. Bu kuşakta yer alan plütonlardan birisi de, Saray’ın kuzeydoğusunda yer alan Safaalan stoğudur. Safaalan stoğu; iri, eş taneli dokulu, belirgin foliasyonlu granit ve granodiyoritten oluşmaktadır. Ana mineral fazında kuvars, plajioklas, K-feldspat ve biyotitten oluşur. Düşük dereceli metamorfizma ve/veya alterasyon nedeniyle amfiboller, epidot ve klorite dönüşmüştür. İkincil mineral fazı ise klorit, epidot ve kil mineralleri ile temsil edilir. Aksesuar mineral fazını ise zirkon, sfen ve magnetit oluşturur. SiO2 içeriği %65,19 - 70,70 arasında, ASI değerleri 0,85 - 1,12 arasında, I tipi metalümino – peralümino yüksek K’lu–kalkalkalen ve kalkalkalen karakter sunar. Tüm kayaç ana ve iz element verileri Harker diyagramlarında çoğunlukla fraksiyonel kristallenme ile uyumlu gidişler gösterir. N-MORB’a normalize örümcek diyagramlarında büyük iyon yarıçaplı elementler (LILE), hafif nadir toprak elementlerinde (LREE) zenginleşme ve yüksek alan kuvvetli elementlerde (HFSE) tüketilme gözlenmekte olup yitim zonlarında sulu manto kamasındaki ergimeler ve/veya alt kabuktaki mafik kayaçların kısmi ergimesini işaret etmektedir. Kondrite göre normalize edilmiş nadir toprak element örümcek diyagramları ise evrimleşme süreçlerinde plajiyoklas ve amfibol ayrımlaşmasının önemli olduğunu gösterebilmektedir. Tektonik ortam diyagramlarında tüm örnekler volkanik yay granitleri alanına düşmektedir. İlksel veriler ışığında söz konusu plütonun litolojik ve dokusal özellikleri ile bölgedeki Geç Prekambriyen – Erken Kambriyen magmatizması ile benzer olduğu ve aynı tektonik ortamın ürünleri olabileceği öngörülmektedir
Several granodioritic intrusions with distinct ages were emplaced into the metamorphic basement rocks of the Istranca Massif, from west of İstanbul towards inner part of Bulgaria, along the Western Pontides. One of these granitoidic intrusions, Safaalan pluton consists of coarse grained, equigranular, hypidiomorphic and foliated in texture and granite and granodiorite in composition. Its mineral assemblage is composed of quartz, plagioclase, K-feldspar and biotite. Due to the low grade metamorphism and/or alteration, amphiboles are converted into epidote and chlorite minerals. Secondary mineral phase is represented by the chlorite, epidote and clay minerals. Zircon, sphene and magnetite occur as accessory phases. 396 Uluslararası Katılımlı 72. Türkiye Jeoloji Kurultayı, 28 Ocak–01 Şubat 2019, Ankara, Türkiye 72nd Geological Congress of Turkey with international participation, 28 January–01 February 2019, Ankara, Turkey SiO2 values vary between 65.19 and 70.70 %, ASI values vary between 0.85 and 1.12, indicating that the pluton is I-type, metaluminous - peraluminous, high K-calc alkaline and calc alkaline granite. Whole rock major and trace element data mostly define linear trends on Harker diagrams and show coherent variation trend with the fractional crystallization. N-MORB normalized spidergrams display enrichment in the large ion lithophile elements (LILE), light rare earth elements (LREE) and depletion in high f ield strength elements (HFSE), suggesting that the origin of the Safaalan pluton is related to hydrous melting of a mantle wedge in a subduction zone and/or melting of mafic rocks in the lower crust. Chondrite-normalized rare earth element (REE) spidergrams indicate of the importance of plagioclase and amphibole fractionation. In tectonic setting discrimination diagrams, all metagranite samples fall into the volcanic arc granite field. In the light of the preliminary data, the lithological and textural features of the pluton are similar to the Late Precambrian - Early Cambrian magmatic rocks in the region and may be the products of the same tectonic setting.