Havacılık-Uzay Tıbbında Kardiyoloji, PROF.DR.MUSTAFA YILDIZ, Editör, Turkiye Klinikleri, Ankara, ss.20-29, 2025
ÖZET Uzay görevleri; her aşamasında insan vücudunun bir dizi fizyolojik değişikliklere uğradığı, zorlu
ve benzersiz bir ortam oluşturmaktadır. Bu değişikliklerin en önemlileri ve hayati olanları kardiyovasküler
sistem (KVS) üzerinde meydana gelen değişikliklerdir. Uzay görevinin herhangi bir aşamasında
meydana gelen otonomik disfonksiyon, sıvıların ve elektrolitlerin yeniden dağılımı ve kalp iş yükündeki
yeniden şekillenmelerin özellikle kalp ritimleri üzerine etkili olabileceği değerlendirilmiştir. Uzay görevleri
sırasında bazı astronotlarda çeşitli kalp ritmi bozuklukları (aritmiler) gözlemlenmiştir. Ancak, bu
aritmilerin uzay yolculuğunun fizyolojik etkilerinden mi yoksa bireylerin önceden mevcut olan sağlık durumlarından
mı kaynaklandığı konusu hâlâ bir netlik kazanamamıştır. Uzay görevlerinin, KVS üzerinde
meydana gelen değişiklerine bağlı özellikle hayat kaybına kadar yol açabilecek istenmeyen sonuçlarla
karşılaşılabilir. Bu sebeple uzay görevinde yer alacak personellerin ani kardiyak .lüm açısından detaylı
kardiyovasküler risk değerlendirmeleri büyük önem taşımaktadır. Bu b.lümde, uzay uçuşları ile kardiyovasküler
sağlık arasındaki ilişki ve aritmilerin gelişimi üzerine mevcut literatür ışığında kapsamlı bir
değerlendirme yapılacaktır.
ABS TRACT Space missions constitute a challenging and unique environment, during which the
human body undergoes a series of physiological changes at every stage. Among these, the most significant
and vital changes occur within the cardiovascular system (CVS). It has been suggested that
autonomic dysfunctions, the redistribution of fluids and electrolytes, and changes in cardiac workload
at any stage of a space mission may particularly affect heart rhythms. Various cardiac arrhythmias
have been observed in some astronauts during space missions. However, it remains unclear whether
these arrhythmias stem from the physiological effects of space travel or from pre-existing health conditions
of the individuals. Due to the cardiovascular alterations caused by space missions, undesirable
outcomes-potentially leading to fatal events-may occur. Therefore, detailed cardiovascular risk assessments
for personnel participating in space missions are of great importance, particularly in terms
of sudden cardiac death. This chapter will provide a comprehensive evaluation of the relationship between
spaceflight and cardiovascular health, with a focus on the development of arrhythmias, in light
of current literature.