Akademik Veri Yönetim Sistemi
4th INTERNATIONAL SCIENTIFIC RESEARCH AND INNOVATION CONGRESS , İstanbul, Türkiye, 14 - 16 Aralık 2025, cilt.1, sa.1, ss.2445-2458, (Tam Metin Bildiri)
ÖZET Otomotiv sektörü, küresel ekonominin lokomotif endüstrilerinden biri olarak yalnızca üretim ve satış süreçlerinde değil, satış sonrası hizmetlerde de önemli bir dönüşüm sürecindedir. Araçların kullanım ömrü boyunca verilen bakım-onarım hizmetleri, yedek parça tedariki ve müşteri destek faaliyetleri; hem üretici hem de tüketici açısından maliyet, güvenlik ve performans üzerinde kritik etkiye sahiptir. Geleneksel satış sonrası hizmet modelleri; yoğun kaynak ve enerji tüketimi, yüksek miktarda atık üretimi ve çoğu zaman plansız, reaktif yaklaşımlar nedeniyle çevresel ve ekonomik sürdürülebilirlik açısından ciddi sorunlar yaratabilmektedir. Öte yandan, iklim değişikliği, doğal kaynakların tükenmesi, çevresel regülasyonların sıkılaşması ve tüketicilerin artan çevre bilinci; otomotiv şirketlerini satış sonrası hizmetlerini sürdürülebilirlik ekseninde yeniden yapılandırmaya zorlamaktadır. Sürdürülebilir satış sonrası hizmetler; yalnızca ekolojik etkilerin azaltılması ile sınırlı kalmayıp, operasyonel verimlilik, müşteri memnuniyeti, marka sadakati ve yasal uyum gibi alanlarda da önemli avantajlar sağlamaktadır. Son yıllarda otomotivde yaşanan dijitalleşme trendi; akıllı araç teknolojileri, uzaktan teşhis sistemleri, veri analitiği ve nesnelerin interneti (IoT) tabanlı çözümler gibi yeniliklerin satış sonrası hizmetlere entegrasyonunu hızlandırmıştır. Bu gelişmeler, araç bakım süreçlerini proaktif ve öngörülü hale getirerek hem maliyetleri hem de emisyonları azaltma potansiyeli taşımaktadır. Ayrıca, elektrikli araçların yaygınlaşması ve geri dönüşüm süreçlerinin önem kazanması, sürdürülebilir satış sonrası hizmetlerin kapsamını genişletmiştir. Bu bağlamda bu makale; otomotiv satış sonrası hizmetlerinin sürdürülebilirlik çerçevesinde nasıl geliştirilebileceğini; çevresel, ekonomik ve toplumsal boyutlarıyla birlikte irdelemeyi, dünyadan ve Türkiye’den güncel uygulamalar ışığında stratejik öneriler sunmayı amaçlamaktadır. Anahtar Kelimeler: Sürdürülebilirlik, Servis, Otomotiv sektörü, Müşteri memnuniyeti, Satış sonrası hizmetler.
ABSTRACT The automotive industry, as one of the key sectors driving the global economy, is undergoing a significant transformation not only in production and sales processes but also in after-sales services. Maintenance and repair services, spare parts supply, and customer support activities provided throughout a vehicle’s lifespan have a critical impact on cost, safety, and performance for both manufacturers and consumers. Traditional after-sales service models often create serious issues for environmental and economic sustainability due to high resource and energy consumption, substantial waste generation, and predominantly unplanned, reactive approaches. On the other hand, climate change, depletion of natural resources, tightening environmental regulations, and growing consumer environmental awareness are pushing automotive companies to restructure their after-sales services with a sustainability focus. Sustainable after-sales services not only aim to reduce ecological impacts but also offer significant advantages in areas such as operational efficiency, customer satisfaction, brand loyalty, and regulatory compliance. In recent years, the digitalization trend in the automotive sector has accelerated the integration of innovations such as smart vehicle technologies, remote diagnostics systems, data analytics, and Internet of Things (IoT)-based solutions into after-sales services. These developments have the potential to make vehicle maintenance processes proactive and predictive, thereby reducing both costs and emissions. Furthermore, the increasing prevalence of electric vehicles and the growing importance of recycling processes have expanded the scope of sustainable after-sales services. In this context, this article aims to examine how automotive after-sales services can be developed within a sustainability framework by analyzing their environmental, economic, and social dimensions, and to present strategic recommendations in light of current practices from around the world and Turkey. Keywords: Sustainability, Service, Automotive industry, Customer satisfaction, after-sales services