Ahşabın Bozunması

Köse, COŞKUN; Kartal, SAİP; Terzi, EVREN

Ahşabın Bozunması

Ahşap: Doğal ve Yenilenebilir Mühendislik Malzemesi, Turgay Akbulut, Editör, Istanbul University-Cerrahpaşa University Press (IUC University Press), İstanbul, ss.126-152, 2024

Yayın Türü: Kitapta Bölüm / Mesleki Kitap
Basım Tarihi: 2024
Yayınevi: Istanbul University-Cerrahpaşa University Press (IUC University Press)
Basıldığı Şehir: İstanbul
Sayfa Sayıları: ss.126-152
Editörler: Turgay Akbulut, Editör
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Adresli: Evet

Ahşap birçok doğal malzeme gibi zamanla kullanım yerinin şartlarına göre bozunmaya uğraya- bilmektedir. Ahşabın bozunması besin döngüsünün bir parçası olarak onu ayrıştıran, dönüştüren organizmalar (biyotik faktörler) ile abiyotik faktörlerin neden olduğu yıkıcı karmaşık fiziksel ve kimyasal süreçleri içerir. Meydana gelen bozunma, yaşayan ağaçlara ve özellikle ekonomik açı- dan değerli ahşabın hizmet ömrünün kısalmasıyla kullanım yerindeki ahşaba yönelik büyük teh- ditler oluşturur. Tarihi ve kültürel öneme sahip eserler başta olmak üzere ahşabın korunmasında tahribatın boyutunun bilinmesi kadar bozunmanın nedeni ve meydan gelme mekanizmalarının kavranması da gereklidir.

Bu bölümde, ahşabın performansının daha iyi anlaşılması için abiyotik faktörler ile su ve kara ekosistemlerinde organizmaların neden olduğu ahşap bozunmasına ilişkin detaylar sunulmak- tadır. Bu çerçevede ahşabın bozunmasına genel olarak değinildikten sonra, ahşabın hizmet ömrü, odunda görülen mantarların neden olduğu çürüklüklükler, bakteri kaynaklı bozunmalar, mikrobiyolojik kökenli renklenmeler, odunda çürüklük yapan bazı önemli mantarlar, ahşap zarar- lısı böcekler ve deniz organizmalarının neden olduğu bozunmalar ile kontrol işlemleri hakkında bilgi verilmiştir.

Bu bölümün ahşapla çalışanlara, bilim insanlarına, Orman Endüstri Mühendislerine, Orman Mühendislerine, mimarlara, konservatörlere, restoratörlere, arkeologlara ve biyologlara yararlı olması umulmaktadır.

Wood, like many natural materials, can deteriorate over time depending on the conditions of its usage. The degradation of wood involves a complex interplay of biotic factors—organisms that de- compose and transform it—and abiotic factors that contribute to destructive physical and chemi- cal processes. This degradation poses significant threats to wood both in standing tree as well as in the service economically valuable wood by shortening its service life. Understanding the extent of damage as well as the causes and mechanisms of deterioration is crucial for the preservation of wood, including historical and culturally significant artifacts.

This chapter provides details on wood deteroariation caused by abiotic factors and organisms in aquatic and terrestrial ecosystems to better comprehensioan of wood performance. After a general overview of wood degradation, topics addressed include wood service life, decay caused by fungi, bacterial degradation, microbiological discoloration, important wood-degrading fungi, wood-damaging insects, marine organisms, and control measures.

It is hoped that this chapter will be useful for all professional and scientists in the field of wood, including Forest Industrial Engineers, Forestry Engineers, architects, conservators, restorers, archaeologists, and biologists.