3. Uluslararası ESEP Eğitim Bilimleri ve Etkili Uygulamalar Kongresi ESEPCongress25, Kayseri, Turkey, 12 - 16 November 2025, pp.1-11, (Summary Text)
Suriye’deki savaş 2011 yılında patlak vermiş ve milyonlarca Suriyelinin yerinden edilmesine yol açmıştır. Ülkedeki şiddet ve çatışmaların artmasıyla birçok Suriyeli, Suriye içinde veya dışında sığınmak zorunda kalmıştır. Komşu ülke olarak Türkiye, en fazla Suriyeli mülteciyi kabul eden ülke olmuştur. Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (UNHCR, 2019) verilerine göre, Türkiye’deki Suriyeli mülteci sayısı 3.630.767’ye ulaşmış ve bu sayı ülkesinden ayrılan Suriyelilerin yarısından fazlasını temsil etmektedir. Bu durum özel bir dikkat gerektirmektedir.
Türkiye, bu insani krize yanıt olarak başlangıçta açık kapı politikası benimsemiş, Suriyelilerin ülkeye girişine izin vermiş ve onları insani ve etik bir yaklaşımla “misafir” olarak tanımlamıştır (Türkiye’nin Suriye ile ilişkileri). Ancak, hükümetin bu resmi tutumunun Türk halkının tamamının görüşlerini yansıtmadığı da belirtilmelidir.
Türkiye’de yaşayan Suriyelilerin karşılaştığı zorluklar arasında eğitim ihtiyacı en acil konulardan biridir. Eğitim, hiç kimsenin mahrum bırakılmaması gereken temel bir insan hakkıdır. Bu nedenle, Türkiye dâhil olmak üzere ev sahibi ülkelerin, Suriyeli gençlerin eğitim hakkını statülerine bakılmaksızın güvence altına alması gerekmektedir.
Bu çalışma, Türkiye’deki Suriyeli üniversite öğrencilerinin kültürlerarası uyum sürecini derinlemesine analiz etmeyi, özellikle Türkçe öğrenimiyle ilgili zorluklara odaklanarak amaçlamaktadır. Türkiye’deki Suriyeli mülteci sayısının artmasıyla birlikte bu konu her geçen gün daha da önemli hale gelmektedir.
İstatistikler, Türkiye’de yükseköğretim kurumlarına kayıtlı Suriyeli öğrenci sayısının 2023 yılında 16.071’e ulaştığını göstermektedir (YÖK) (Bkz. Şekil 1). Bu durum, öğrencilerin koşullarına ilişkin daha kapsamlı araştırmalara duyulan ihtiyacı ortaya koymaktadır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye’deki Suriyeli üniversite öğrencilerinin durumuna daha net bir bakış sunmak ve özellikle Türkçe öğrenimine bağlı olan uyum süreçlerini engelleyen zorlukları ortaya çıkarmaktır (Dereli, 2018).
Bu araştırma, Türk üniversitelerindeki Suriyeli öğrencilerin kültürlerarası uyumuna odaklanmakta ve Türkçe öğrenim sürecine özel bir dikkat göstermektedir..