Akademik Veri Yönetim Sistemi
Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, cilt.27, sa.2, ss.1-14, 2026 (TRDizin)
Kentler, tarihsel süreç içinde hem fiziksel hem de toplumsal anlamda sürekli dönüşüm geçirir. Bu dönüşüm, kimi zaman kentsel dokunun yok olması kimi zaman ise işlevini yitirmiş tarihi yapılar gibi unsurların göz ardı edilmesi ile sonuçlanabilir. Kentleşme süreçleriyle birlikte kamusal hafızanın silikleşmesi, endüstriyel mirasın ve gündelik yaşam mekânlarının yok olması, toplumsal aidiyet duygusunu zayıflatmaktadır. Ancak, bu eski yapıların müze gibi kamusal kültürel işlevler ile yeniden kazanılması, kent ve toplum için çok yönlü faydalar sağlar. Müzeler, sadece eser sergileyen kurumlar değil, aynı zamanda ortak geçmişin, çok katmanlı kimliğin ve topluluk bilincinin yeniden üretilmesini sağlayan dinamik alanlardır. Bu makale, kolektif kültürün kamusal alanda yeniden canlandırılmasında müzelerin dönüştürücü rolünü ve özellikle âtıl kalmış, bireysel mülkiyet ya da miras niteliği taşıyan alanların müze işleviyle topluma kazandırılmasının önemini İstanbul müzeleri örneği üzerinde tartışmaktadır. Bu bağlamda araştırmanın amacı; fiziksel mekânda yaşanan bu gibi değişimlerin sanata, kentsel peyzaja ve topluma olan etkisinin araştırılmasıdır. Bu kapsamda özellikle son 5 yılda İstanbul’a kazandırılan kültürel ve sanatsal yapılar araştırılmış ve kente katkısı belirlenmiştir. Çalışma, nitel yöntemlerle yürütülmüş olup, literatür taraması ve gözlem yöntemiyle, örnek müzelerin analizlerini içermektedir. Bu çalışma, kentsel dönüşüm sürecinde tarihi yapıların müzeye dönüştürülmesinin, kolektif belleğin kamusal alandaki yeniden inşasında kritik bir rol üstlendiğini ortaya koymuştur. Çalışma sonucunda endüstriyel mirasın müze olarak kamuya kazandırılmasının tarihsel katmanları korumanın yanısıra, halkın gündelik hayatına nüfuz eden ve toplumsal belleği geleceğe taşıyan önemli bir rol üstendiği saptanmıştır.