Gıda Güvenliğinde Yeni Nesil Bir Tehlike: Mikroplastikler

SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK İÇİN AKADEMİK ARAŞTIRMALAR - II, Dr. Cengiz KAHRAMAN, Editör, Artikel Akademi, İstanbul, ss.73-83, 2021

Çevre kirliliğin en önemli sebeplerinden biri olarak görülen plastikler günümüzde

gıda ve su güvenliğini de riske eden etmenler olarak karşımıza çıkmaktadır.

Şehirleşen toplumun ihtiyaçlarını temin etmek konusunda düşük maliyeti,

dayanıklılığı ve kolay işlenebilirlik gibi avantajlarıyla mucizevi çözüm önerileri

sunan plastik endüstrisi ve kullanım sonrası doğru bir şekilde yönetilemeyen

plastik atıklar farklı boyutlarda insan sağlığı problemlerinin şekillenmesine neden

olmaktadır. 2050 yılına kadar gezegenimizde yaklaşık 12 milyar ton plastik

atık oluşacağı tahmin edilmektedir.

Doğaya üretim aşamalarında saçılan polimerler ve kullanım sonrası kazara

veya kasten atılan plastikler rüzgârlar, dalgalar, yağışlar gibi çevresel etkilerle

zaman içinde bozunarak mikro- ve nanoplastikler olarak tanımlanan parçacıklara

dönüşmektedirler. İnsanoğlunun doğrudan ya da dolaylı olarak etkileşim içinde

bulunduğu bu polimer parçacıklar ile kontamine çevrenin, gıda güvenliği yönetim

sistemlerini ve tehlike analizlerinini yakın zamanda değiştireceği öngörülmektedir.

Bu çalışma polimeri hammadde olarak kullanan bir fabrika çevresinde yetiştirilen

ineklerden alınan sütlerin polimer kontaminasyonu riskini araştırmak ve

risk tanımını yapmak amacıyla planlanmıştır.

Gıdanın polimer kontaminasyon riskini hızla tespit etmek için çalışmamızda

suni sindirme, filtrasyon, mikroskobik bakı ile polimer şüpheli cisim tayini,

SEM-EDS ile morfolojik tespit ve yarı kantitatif bileşen analizi ve nihai kimyasal

tanımlama için FT-IR yöntemleri kullanılmıştır.