Hemşirelerin etik değerleri ile ihbarcılık niyetleri ve nedenleri arasındaki ilişki: Kamu hastanelerinde bir araştırma
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Florence Nightingale Hemşirelik Fakültesi, Hemşirelik Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Yasemin ÇEKİÇ
Danışman: Feride Eşkin Bacaksız
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
Bu çalışma sağlık hizmetlerinin sunumunda büyük bir öneme sahip olan hemşire insan gücünün etik değerleri ile ihbarcılık niyetleri ve nedenleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla yürütüldü. Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı nitelikteki araştırmanın verileri Nisan-Haziran 2019 tarihleri arasında, İstanbul ve Tekirdağ İl Sağlık Müdürlüklerine bağlı ikişer hastanede çalışan toplam 294 hemşireden elde edildi. Veri toplama aracında kişisel bilgi formu, Etik Durum Ölçeği, İhbarcılık Nedenleri Ölçeği ve İhbarcılık Niyeti Ölçeği yer aldı. Araştırmanın gerçekleştirebilmesi için etik kurul onayı, kurum izinleri, ölçek kullanım izinleri ve gönüllülerden bilgilendirilmiş onam alındı. Verilerin analizinde psikometrik (iç tutarlık katsayısı), tanımlayıcı (sayı, yüzde, en düşük-en yüksek-ortalama ve standart sapması), ilişki arayıcı (nokta saçılım grafikleri ve Pearson moment korelasyon) ve karşılaştırma analizleri (bağımsız gruplarda t-testi, Mann Whitney U, tek yönlü varyans analizi ve Kruskal Wallis) kullanıldı. Analizler sonucunda hemşirelerin Etik Durum Ölçeği Puan ortalamasının 3,87±,49 (α=0,86); İhbarcılık Niyetleri Ölçeği puan ortalamasının 3,46±,56 (α=0,85) ve İhbarcılık Nedenleri Ölçeği puan ortalamasının 3,44±,44 (α=0,87) olduğu belirlendi. Hemşirelerin Etik Değerleri ile İhbarcılık Niyetleri arasında zayıf (r=,302); İhbarcılık Nedenleri (r=,211) arasında ise çok zayıf güçte, pozitif yönlü ve istatistiksel açıdan ileri derecede anlamlı ilişkiler olduğu belirlendi (p<,001). Hemşirelerin medeni durumları ve çalıştıkları birimlerin etik durum algıları üzerinde; yaşları, medeni durumları, mesleki ve kurumsal deneyimlerinin ihbarcılık niyetleri üzerinde; yaşları, medeni durumları, çalıştıkları kurumlar, mesleki ve kurumsal deneyimlerinin ise ihbarcılık nedenleri üzerinde istatistiksel açıdan anlamlı farklar oluşturduğu saptandı (p<,05). Analiz sonuçları doğrultusunda hemşirelerin ihbarcılık niyetleri ve nedenlerin etik durum algıları ile ilişkili olduğu görülmektedir. Etik durum algısı yüksek olan hemşireler etik olmadığını düşündükleri durumları ihbar etme konusunda daha aktiftir.