Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Orman Mühendisliği Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Seda SARANAY
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Ahmet Yeşil
Eş Danışman: Doğanay Tolunay
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
Türkiye’de
çapı 8 cm’den küçük olan ve yaklaşık 1,8 milyon ha alan kaplayan genç ormanlar
envanter dışında bırakılmaktadır. Bu nedenle genç ormanlardaki bitkisel kütle
miktarları hakkında veri eksikliği bulunmaktadır. Bugüne kadar yapılan sera
gazı envanter raporlarında ibreli genç ormanlar için hektarda 25 ton,
yapraklılar için ise 15 ton bitkisel kütle olduğu kabul edilerek hesaplamalar
yapılmıştır. Çalışma ile ülkemizin önemli türlerinden olan karaçamın (Pinus nigra Arn.) doğal a gelişim
çağındaki meşcerelerinde toprak üstü ve toprak altı kütlelerinin birim alandaki
miktarlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla Ankara Orman Bölge
Müdürlüğündeki a gelişim çağındaki genç doğal karaçam meşcerelerinden 35 örnekleme
noktasının her birinde 100 m2 örnek alan çevrilmiş ve fidanların dip
çapı ile boyu ölçülmüştür. Her bir örnekleme noktasında 1 fidan kökü ile
birlikte sökülmüştür. Bu fidanda yaprak, dal, gövde ve kökler ayrılarak,
tartılmış ve laboratuvarda kuru ağırlıkları belirlenmiştir. Böylece fidanların
kuru ağırlıkları hesaplanmıştır. Daha sonra dip çap, boy ve kabuklu gövde
hacminin bağımsız değişken olduğu denklemler üretilmiştir. Yapılan çalışma
sonucunda, fidanlarda çap ve boyun birlikte kullanıldığı modellerin ağaç
bileşenleri bitkisel kütlelerini daha iyi tahmin ettiği belirlenmiştir. Genç
doğal karaçamlar için hacim ağırlığı 0,262 t/m3, BEFtüstü
3,120, BCEFtüstü 0,905, kök/sak (R) oranı 0,151 olarak bulunmuştur.
Birim alandaki toprak üstü bitkisel kütle 18,59 t/ha, toprak altı bitkisel
kütle ise 3,69 t/ha olarak hesaplanmıştır. Sunulan bu çalışma ile doğal karaçam gençliklerinde toprak üstü
bitkisel kütle stoklarının, kök-sak oranının ve kabuklu gövde odunu hacim
ağırlığının sera gazları ulusal envanterindeki değerlerden daha düşük, BEFtüstü
katsayısının ise daha yüksek olduğu saptanmıştır.