Ankara Orman Bölge Müdürlüğü’ndeki Genç Doğal Karaçam (Pinus nigra) Meşcerelerinde Bitkisel Kütle Miktarlarının Belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Orman Mühendisliği Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Seda SARANAY

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Ahmet Yeşil

Eş Danışman: Doğanay Tolunay

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Türkiye’de çapı 8 cm’den küçük olan ve yaklaşık 1,8 milyon ha alan kaplayan genç ormanlar envanter dışında bırakılmaktadır. Bu nedenle genç ormanlardaki bitkisel kütle miktarları hakkında veri eksikliği bulunmaktadır. Bugüne kadar yapılan sera gazı envanter raporlarında ibreli genç ormanlar için hektarda 25 ton, yapraklılar için ise 15 ton bitkisel kütle olduğu kabul edilerek hesaplamalar yapılmıştır. Çalışma ile ülkemizin önemli türlerinden olan karaçamın (Pinus nigra Arn.) doğal a gelişim çağındaki meşcerelerinde toprak üstü ve toprak altı kütlelerinin birim alandaki miktarlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla Ankara Orman Bölge Müdürlüğündeki a gelişim çağındaki genç doğal karaçam meşcerelerinden 35 örnekleme noktasının her birinde 100 m2 örnek alan çevrilmiş ve fidanların dip çapı ile boyu ölçülmüştür. Her bir örnekleme noktasında 1 fidan kökü ile birlikte sökülmüştür. Bu fidanda yaprak, dal, gövde ve kökler ayrılarak, tartılmış ve laboratuvarda kuru ağırlıkları belirlenmiştir. Böylece fidanların kuru ağırlıkları hesaplanmıştır. Daha sonra dip çap, boy ve kabuklu gövde hacminin bağımsız değişken olduğu denklemler üretilmiştir. Yapılan çalışma sonucunda, fidanlarda çap ve boyun birlikte kullanıldığı modellerin ağaç bileşenleri bitkisel kütlelerini daha iyi tahmin ettiği belirlenmiştir. Genç doğal karaçamlar için hacim ağırlığı 0,262 t/m3, BEFtüstü 3,120, BCEFtüstü 0,905, kök/sak (R) oranı 0,151 olarak bulunmuştur. Birim alandaki toprak üstü bitkisel kütle 18,59 t/ha, toprak altı bitkisel kütle ise 3,69 t/ha olarak hesaplanmıştır. Sunulan bu çalışma ile doğal karaçam gençliklerinde toprak üstü bitkisel kütle stoklarının, kök-sak oranının ve kabuklu gövde odunu hacim ağırlığının sera gazları ulusal envanterindeki değerlerden daha düşük, BEFtüstü katsayısının ise daha yüksek olduğu saptanmıştır.