Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kafkas Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Sedef Koçak
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): İsa Özaydın
Eş Danışman: Ozan Gündemir
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
Buzağılarda sindirim-solunum sistemi hastalıkları ve göbek lezyonları ile birlikte enfeksiyona bağlı olarak şekillenen eklem hastalıkları en yaygın neonatal klinik sorunları oluşturmaktadır. Hematojen yolla ve/veya travmatik olarak ekleme ulaşan enfeksiyöz ajanlar, eklemlerin anatomik yapısını ve biyomekanik işlevlerini bozarak bir dizi patolojik sürecin gelişimine neden olurlar. Eklem hastalıklarında sağaltım ve koruyucu önlemlerin doğru planlanması için klinik ve laboratuvar bulgularının değerlendirilmesine ek olarak radyografik ve geometrik morfometrik değerlendirmeler de büyük önem taşımaktadır. Bu çalışma ile sağlıklı ve septik artritisli buzağlarda karpal eklemin radyometrik ve geometrik morfometrik analizinin gerçekleştirilmesi planlanmıştır. Çalışmada Temel Bileşen, Kanonikal Korelasyon, Diskriminant Analizi ve Çok Değişkenli Regresyon analizleri yapılarak, bireyler, çalışma grupları ve ikili gruplar arasındaki şekil ve istatistiksel varyasyonların tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda septik artritis tanısı konulan 2-31 günlük, 25 dişi ve 25 erkek olmak üzere 50 Simental buzağı çalışma kapsamına alınmıştır. Radyografik, fiziksel ve anatomik özelliklere dayalı inceleme sonucunda elde edilen veriler radyometrik ve geometrik morfometrik analize tabi tutulmuştur. Temel Bileşen analizi sonucunda 46 tane temel bileşen elde edilmiştir. Temel Bileşen 1, 2 ve 3 incelendiğinde şekilsel ve istatistiksel varyasyonun anlamlı olduğu görülmüştür. Kanonikal Korelasyon analizi sonucunda 3 tane kanonikal değişken belirlenmiş ve gruplar arasında ayrışma olduğu bulunmuştur. Diskriminant Fonksiyon Analizi ile çalışma grupları ikili olarak karşılaştırılmış ve septik artritisli gruplar ile kontrol grupları arasında tam bir ayrım olduğu saptanmıştır. Çok Değişkenli Regresyon Analizi sonucunda günün temel bileşenler ile anlamlı bir regresyon olmadığı, bunun yanında allometri analizi sonucunun lineer bir regresyon gösterdiği belirlenmiştir. Bu bulgular, septik artritis tablosunda eklemin tüm anatomik kompanentlerinin morfometrik değişime uğradığını ortaya koymaktadır. Elde edilen sonuçlar, septik artritis olgularında tanı ve prognozun belirlenmesi ve etkili bir tedavi protokolünün oluşturulması için bu parametrelerin dikkate alınmasının önemini ortaya koymaktadır. Bunun yanı sıra, klinik, radyolojik ve geometrik morfometrik incelemelerin bir arada kullanılması bakımından gelecek çalışmalara önemli bir referans olma niteliği de taşımaktadır.