Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Florence Nightingale Hemşirelik Fakültesi, Hemşirelik Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AZZET YÜKSEL
Danışman: Aylin Özakgül
Özet:
Araştırma, hemşirelik öğrencilerinin uyku düzeni tipi (kronotip), sosyal jetlag ve yaşam
kalitesini değerlendirerek, aralarındaki ilişkiyi belirlemek amacı ile tanımlayıcı, ilişki
arayıcı ve karşılaştırmalı türde planlandı ve gerçekleştirildi.
Araştırmanın evrenini; İstanbul’da bir devlet üniversitesi ve bir vakıf üniversitesine bağlı
hemşirelik bölümünde, 2019-2020 eğitim-öğretim yılının güz döneminde olan tüm
öğrenciler (N=1608), örneklemini ise; bilgilendirme sonrasında araştırmaya katılmayı
kabul eden 1152 hemşirelik öğrencisi oluşturdu. Verilerin toplanmasında; “Öğrenci Bilgi
Formu”, “Sabahçıl-Akşamcıl Ölçeği” ve “Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalitesi Ölçeği
Kısa Formu Türkçe” kullanıldı.
Verilerin analizinde, SPSS 22.0 programı ile tanımlayıcı, ilişki arayıcı ve karşılaştırmalı
istatistikler uygulandı. Bu sonuçlar doğrultusunda; kronotipe göre öğrencilerin
%80,2’sinin (n=924) ara tipte, %11,1’inin (n=128) sabahçıl tipte ve %8,7’sinin (n=100)
akşamcıl tipte olduğu görüldü. Öğrencilerin sosyal jetlag değerinin, 1,36±0,73 saat
(min:0-maks:4,8) olduğu saptandı. Öğrencilerin bedensel alan puan ortalamasının
14,12±2,21 (min:6.86-maks:20), ruhsal alan puan ortalamasının 13,46±2,34 (min:4-
maks:20), sosyal alan puan ortalamasının 13,82±2,64 (min:4-maks:20) ve çevresel alan
puan ortalamasının 13,22±2,07 (min:6.22- maks:20) olduğu belirlendi. Çoklu regresyon
analizinde; sosyal jetlag değerinin artmasının bedensel alan (ß=-0,349) ve çevresel alan
(ß=-0,205) puan ortalamasını azalttığı ve sabahçıl tipte olma eğiliminin artmasının
bedensel alan (ß=0,027), ruhsal alan (ß=0,043) ve sosyal alan (ß=0,029) puan
ortalamasını arttırdığı saptandı.
Sonuç olarak; sosyal jetlag değerinin artmasının yaşam kalitesini olumsuz etkilemesi ve
sabahçıl tipte olma eğiliminin yaşam kalitesini olumlu etkilemesi dikkate alınarak
hemşirelik öğrencilerine danışmanlık verilmesi önerilebilir.