Oksidaz Aktivitesi Arttırılmış Nano-Mangandioksit Kullanımıyla Dolaylı Antioksidan Aktivite Ölçümü


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Kimya Anabilim Dalı Başkanlığı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Kader Can

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Mustafa Reşat APAK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Serbest radikaller kanser, kardiyovasküler hastalıklar, katarakt, bağışıklık sistemi azalması, beyin fonksiyon bozukluğu gibi pek çok hastalıklara neden olacak potansiyele sahip olmaları nedeniyle son yıllarda sık araştırılan bir konu haline gelmiştir. Günümüzde bir çok doku hasarı ve hastalıklara neden olan bu serbest radikallerin stabilize edilmesinde veya devre dışı bırakılmasında görev alan antioksidanlar büyük bir öneme sahiptir. Son yıllarda toplam antioksidan aktivite/kapasite tayini için birkaç yeni analitik yaklaşım denenmiştir ve genel olarak antioksidanların tayininde düşük maliyetleri, kolay kullanımları, analitin hızlı tayin edilebilmesi ve yüksek hassasiyet gibi avantajları nedeniyle nanoparçacık temelli sensörler kullanılmıştır. Bu nedenle bu tez çalışması kapsamında antioksidan bileşiklerin dolaylı aktivite ölçümü için mangan dioksit nanopartikül temelli spektrofotometrik bir yöntem geliştirilmiştir. Geliştirilen yöntemin prensibi; mangan dioksit nanopartiküller ile kromofor bir reaktif olan 3,3',5,5'-Tetrametilbenzidin (TMB) arasında havaya açık ortamda meydana gelen redoks tepkimesi sonucu oluşan TMB+ katyonunun (nano prob) hidrofilik ve lipofilik antioksidanlar varlığında renk şiddetinde (λmax= 650 nm) meydana gelen azalmanın ölçülmesine dayanmaktadır. Mangan dioksit nanopartiküller kolay, hızlı ve ucuz bir şekilde sentezlenebilmektedir. Geliştirilen yöntemin güvenilirliği ve hassasiyetini tanımlayan lineerlik, tekrarlanabilirlik ve geri kazanım parametreleri test edilerek yöntemin validasyonu yapılmıştır. Geliştirilen yöntem ile çalışılan antioksidanların gözlenebilme sınırları (LOD) 1.23×10-9 mol L-1 ile 1.71×10-7 mol L-1 değerleri arasında, tayin sınırları (LOQ) ise 3.73×10-8 mol L-1 ile 5.18×10-7 mol L-1değerleri arasındadır. Geliştirilen yöntemde çeşitli antioksidan bileşiklerin (C ve E vitaminleri, polifenolik bileşikler ve tiyollü antioksidanlar) troloks eşdeğeri antioksidan kapasite (TEAC) değerleri hesaplanılarak elde edilen sonuçlar orijinal ABTS yöntemi sonuçlarıyla Spearman korelasyon testi kullanılarak karşılaştırılmıştır. Hazırlanan ikili ve üçlü sentetik karışımlara geliştirilen nano prob uygulanarak teorik olarak beklenen aktivite değerleri ile deneysel olarak bulunan değerler (mM TR) değerlendirilmiştir. Son olarak yeşil çay ve portakal suyu örneklerine saf antioksidan bileşiklerin uygun konsantrasyonlarda standart katkıları yapılarak geliştirilen yöntem ile antioksidan miktar tayinleri yapılmıştır.