Yabancı dil olarak İngilizce sınıflarında sanal gerçekliğin öğrencilerin konuşma performansı üzerindeki etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, YABANCI DİLLER EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: SÜMEYRA MÜRVET AYDIN
Danışman: TUNCER CAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma, sanal gerçekliğin (VR) İngilizceyi yabancı dil olarak öğrenen öğrencilerin konuşma performansı üzerindeki etkisini incelemekte ve öğrencilerin VR kullanımına yönelik algılarını araştırmaktadır. Geleneksel sınıf ortamlarında öğrencilerin gerçek hayata benzer iletişimsel durumlara sınırlı ölçüde maruz kalması, konuşma becerisinin gelişimini zorlaştırmaktadır. Bu bağlamda VR, öğrencilerin hedef dili gerçekçi ve bağlamsallaştırılmış ortamlarda kullanmalarına olanak tanıyan yenilikçi bir öğrenme aracı olarak öne çıkmaktadır. Araştırmada, nicel ve nitel verilerin bütünleştirildiği açıklayıcı sıralı karma yöntem deseni benimsenmiştir. Çalışmaya orta düzey İngilizce yeterliğine sahip toplam 24 öğrenci katılmış; öğrenciler deney (n=12) ve kontrol (n=12) gruplarına ayrılmıştır. Örneklem, gönüllü yanıt ve amaçlı örnekleme yöntemleriyle belirlenmiştir. VR uygulaması altı hafta sürmüş; deney grubu ImmerseMe platformu aracılığıyla günlük yaşama dayalı konuşma senaryolarında bireysel olarak pratik yaparken, kontrol grubu geleneksel konuşma etkinliklerine devam etmiştir. Her iki grubun ele aldığı konuşma konuları aynı tutulmuştur.Nicel veriler, IELTS konuşma rubriğine dayalı ön test ve son testler yoluyla toplanmış ve iki bağımsız değerlendirici tarafından puanlanmıştır. Öğrencilerin VR'ye yönelik algıları, geçerliliği sağlanmış bir algı ölçeği ve yarı yapılandırılmış anket aracılığıyla incelenmiştir. Bulgular, her iki grubun da konuşma becerilerinde gelişim gösterdiğini; ancak deney grubunun özellikle akıcılık ve telaffuz alt becerilerinde daha yüksek puanlar elde ettiğini ortaya koymuştur. Bununla birlikte, gruplar arasındaki başlangıç düzeyi farklılıkları sonuçların temkinli yorumlanmasını gerekli kılmıştır.Algı bulguları, öğrencilerin VR'yi ilgi çekici, gerçekçi ve motivasyonu artırıcı bir öğrenme ortamı olarak değerlendirdiklerini; ancak pratik sınırlılıkların da farkında olduklarını göstermiştir. Nitel bulgular, VR'nin kaygıyı azaltan, anonimlik hissi sağlayan ve özgüveni destekleyen bir ortam sunduğunu ortaya koymuştur. Ancak algılar ile ölçülen konuşma kazanımları arasında her zaman güçlü bir ilişki bulunmamıştır. Sonuç olarak, VR'nin konuşma becerisini doğrudan belirleyen bir unsurdan ziyade, öğrenme sürecini destekleyen ve yapılandıran tamamlayıcı bir araç olduğu söylenebilir.