Sağlık Çalışanları için Ruhsal Hastalıklara Yönelik Damgalama Ölçeği”nin Türkçe’ye Uyarlanması ve Psikometrik Özelliklerinin Belirlenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Ruh Sağlığı ve Psikiyatri Hemşireliği Anabilim Dalı Başkanlığı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Yağmur Azazi
Danışman: Fatma Yasemin Kutlu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışma, sağlık çalışanlarında ruhsal bozukluklara yönelik damgalayıcı davranışların ve tutumların ölçülmesi için kullanılan "Sağlık Çalışanları için Ruhsal Hastalıklara Yönelik Damgalama Ölçeği"nin Türkçe'ye uyarlanması, psikometrik özelliklerinin belirlenmesi ve Türkçe ölçeğin ilk kullanımı ile ilgili pilot sonuçların verilmesi amacıyla tanımlayıcı ve ilişki arayıcı araştırma tipinde gerçekleştirildi. Gereç ve Yöntem: Çalışma verileri, Kasım 2020-Ocak 2021 tarihleri arasında İstanbul ilinde Google Formlar aracılığı ile toplandı. Örneklem grubunu, sağlık personelleri ve sağlık bölümünde okuyan öğrenciler (N=149) oluşturdu ve örneklem kartopu tekniği ile belirlendi. Veriler, araştırmacı tarafından hazırlanan bireysel özellikleri içeren anket formu ve "Sağlık Çalışanları için Ruhsal Hastalıklara Yönelik Damgalama Ölçeği" kullanılarak elde edildi. Veriler SPSS for Windows 22.0 ve AMOS programları ile açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri, bağımsız gruplar t-testi ve Tek yönlü (One way) Anova testi, post-hoc analizi için Scheffe testleri ile analiz edildi. Bulgular: Dilsel eşdeğerliliği, çeviri- geri çeviri ile sağlandı ve Kapsam Geçerlilik İndeks değeri 0,96 olarak belirlendi. Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA)'ne göre toplam açıklanan varyansı %46.505 ile 20 maddeden oluşan 3 faktörlü bir yapı (Sosyal Mesafe, Tutum ve Yardım Arama-Kendini Açma) elde edildi. Her bir maddenin korelasyonları r=0,484 ile 0,785 arasında değişti ve madde çıkarılmadı. Doğrulayıcı Faktör Analizi sonucunda; χ2/sd= 2.20; GFI= 0.90; AGFI= 0.90; CFI= 0.91; RMSEA= 0.07; RMR=0.06 indeksleri kabul edilebilir düzeyde iyi uyum gösterdi. İç tutarlılık katsayısı olan Cronbach's Alpha=0,79; Gutmann 0,769 ve Spearman-Brown katsayısı 0,769 olarak hesaplandı. Ölçeğin toplam puan ortalaması 56,85±9,78 olarak belirlendi. Sonuç: Sağlık Çalışanları için Ruhsal Hastalıklara Yönelik Damgalama Ölçeği Türkçe formunun geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğu belirlendi. Ölçeğin, sağlık çalışanlarının ruhsal bozukluklara yönelik damgalama düzeylerini belirlemeye ve ruhsal bozukluklara yönelik damgalamayı önlemek için yapılacak eğitim programlarının değerlendirilmesin katkı sağlayacağı düşünülmektedir.