Cinsel İstismara Uğramış 9-12 Yaş Grubu Çocukların Anogenital Muayenesinde Psikolojik Sıkıntının Azaltılmasında Mandala Yönteminin Etkisi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Florence Nightingale Hemşirelik Fakültesi, Hemşirelik Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Nurgül Bozkurt

Danışman: Sevil Yılmaz

Özet:

Amaç: Bu çalışma, cinsel istismara uğramış 9–12 yaş arası çocukların anogenital muayenesinde ortaya çıkan psikolojik sıkıntıyı azaltmada mandala boyama yönteminin etkinliğini değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Araştırma, İstanbul'da bir Çocuk İzlem Merkezinde Kasım 2022–Haziran 2025 tarihleri arasında, öntest–sontest desenli randomize kontrollü deneysel tasarım ile yürütülmüştür. Toplam 68 çocuk rastgele atama ile girişim (n = 34) ve kontrol (n = 34) gruplarına dağıtılmıştır. Girişim grubuna anogenital muayene öncesinde yapılandırılmış 30 dakikalık mandala boyama etkinliği uygulanmış, kontrol grubuna yalnızca rutin bilgilendirme yapılmıştır. Veriler; Demografik Bilgi Formu, Çocuklar İçin Durumluk Kaygı Envanteri, Çocukların Korku Ölçeği ile nabız ve solunum sayısı ölçümleri kullanılarak toplanmıştır. Bulgular: Müdahale sonrasında girişim grubunun korku ve durumluk kaygı puanları anlamlı düzeyde düşmüş, nabız ve solunum sayılarında belirgin azalma gözlenmiştir (p < 0,001). Kontrol grubunda ise korku ve kaygı puanları artmış veya değişmemiş, fizyolojik göstergeler sabit kalmıştır. Sonuç: Mandala boyama etkinliğinin, anogenital muayene sürecinde çocukların psikolojik ve fizyolojik gerginliğini azaltmada etkili bir yöntem olduğu görülmüştür. Çocuk İzlem Merkezleri ve anogenital muayenenin yapıldığı diğer sağlık birimlerinde mandala boyama tekniğinin klinik uygulamada yaygın hale getirilmesi ve farklı yaş gruplarında, diğer psikososyal yaklaşımlar ile karşılaştırmalı çalışmaların yapılması önerilir. Ağustos 2025, 120 sayfa Anahtar kelimeler: Anogenital muayene, Cinsel istismar, Çocuk İzlem Merkezi, Kaygı, Korku, Mandala