Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Mühendislik Fakültesi, Kimya Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: OZAN SÜLEYMAN ÜRGÜT
Danışman: Aydın Tavman
Özet:
Schiff
bazları, benzimidazol türevleri ve ferrosen bileşikleri, organometalik kimya,
koordinasyon kimyası, tıbbi kimya ve ilaç uygulamaları gibi birçok alanda kullanılmaktadır.
Ferrosen, metallosenler içinde en kararlı ve düzgün yapıda olandır. Ferrosen
bileşikleri, sentezleri, yapıları, biyolojik aktivitelere sahip olmaları,
elektrokimyasal özelliklerinden dolayı ilgi çeken bileşiklerdir. Bu doktora
tezinde, ferrosen grubu içeren 3 adet benzimidazol ve 3 adet Schiff bazı ligand
olarak yer almaktadır. Diaminobenzen türevlerinden benzimidazol (HL1, HL2, HL3) ve aminofenol türevlerinden
de Schiff bazı bileşikleri (HL4, HL5, HL6)
sentezlenmiştir. Sentezlenen altı tane ligandın her biri beş adet metal tuzu (FeCl3, CoCl2, CuCl2,
ZnCl2ve PdCl2) ile reaksiyona sokularak toplam 30 adet bimetalik
koordinasyon bileşiği sentezlenmiştir. Elde edilen ligand ve bileşiklerin erime
noktası, elementel analiz, FTIR, 1H- ve 13C-NMR, UV-görünür,
kütle spektrometrisi (MS), molar iletkenlik ve magnetik moment analizleri yapılımıştır.
Ayrıca, HL1 ligandı ve onun metal
bileşiklerinin antibakteriyel çalışmaları da yapılmıştır. Ligandlardan HL1, HL2 ve HL3 tek dişli
(monodentat), HL4, HL5 ve HL6 çift dişli (bidentat) olarak davrandığı gözlenmiştir. Tüm komplekslerde
iki farklı metal iyonunun bulunması bu bileşiklere heterobinükleer özellik
kazandırmış ve bileşikleri ilginç hale getirmiştir. Ligantlar ile metal tuzlarının
1:1 oranında reaksiyona girdiği gözlenmiş olup, reaksiyon takibi ince tabaka
kromatografisi (TLC) ile yapılmıştır ve MS analizleri ile molekül ağırlıkları
doğrulanmıştır. İnfrared ve NMR spektrumlarında Schiff bazlarının, benzimidazol
türevlerinin ve ferrosen grubunun karakteristik pikleri literatüre uygun
şekilde gözlenmiştir. Sentezlenen bileşiklerin molar iletkenlik değerleri
incelendiğinde, koordinasyon küresi dışında Cl- iyonu bulunduran
iyonik bileşikler ortaya çıkarılmıştır. Manyetik moment ölçüm sonuçları da
kompleks bileşiklerin geometrileri ve yapısal özellikleri ile ilgili katkı
sağlamıştır. UV-görünür bölge spektroskopi verileri, ligandlarda moleküliçi yük
transfer geçişleri, komplekslerde ise liganddan metale yük transfer
geçişlerinin olduğunu göstermektedir. Ayrıca, yapısal
özellikleri belirlenen bileşiklerin anti bakteriyel özellikleri incelenmiştir.