Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Spor Bilimleri Fakültesi, Spor Yöneticiliği Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Okan Kılıçkaya
Danışman: Selçuk Bora Çavuşoğlu
Özet:
Bu araştırmada 2011-12 sezonundan itibaren yürürlüğe giren Finansal Fair Play kurallarının Avrupa kulüplerinin kadro yapısı, finansal özellikleri ve UEFA Kulüpler sıralamasındaki yerlerine olan etkisini incelemek ve sportif performanslarını yorumlamak amaçlanmıştır. Bu doğrultuda UEFA Kulüpler sıralamasında ilk 200'de bulunan kulüplerin, 2010-11 ile 2019-20 sezonları arasındaki kadro ve finansal özellikleri ile kulüp başarılarına yönelik veriler İçerik Analizi yöntemiyle toplanmıştır. Elde edilen verilerin analizinde, UEFA Kulüpler Sıralaması ve UEFA Kulüp Puanı üzerinde etkili olan finansal ve futbolcu kadrosu özelliklerin etkisinin tespit edilmesi adına panel veri analizinden faydalanılmış, ilk olarak söz konusu tüm sezonlar için tüm takımların yer aldığı bir analiz gerçekleştirilmiştir. Daha sonra seçilmiş sekiz ülke için (Türkiye, İngiltere, Almanya, İspanya, İtalya, Fransa, Portekiz ve Rusya) ayrı ayrı analizler gerçekleştirilerek, tüm sezonlarda tüm takımların yer aldığı veri seti için tahmin edilecek genel model kurulmuştur. Ayrıca Panel regresyon modellerinde tahmin metodu olarak En Küçük Kareler (EKK) ve Hausmann Testi'nden faydanılmıştır. Yapılan regresyon analizi sonuçlarına göre; kulüplerin UEFA puanlarına etki eden faktörler arasında bütçe dengesi, kadro değeri, yaş ortalaması, kadro oyuncu sayısı ve yabancı oyuncu sayısı değişkenlerinin etkili olduğu saptanmıştır. Liglere özel yapılan analizlerde; İspanya La Liga için yabancı oyuncu sayısı ve lig puanı, İngiltere Premier Ligi için bütçe dengesi, kadro oyuncu sayısı ve kadro değeri, Almanya Bundesliga için bütçe dengesi, transfer gideri, transfer geliri ve lig puanı, İtalya Serie A için transfer geliri ve yaş ortalaması, Fransa Ligue 1 için bütçe dengesi, kadro değeri ve lig puanı, Portekiz Primeira Ligi için transfer gideri ve kadro oyuncu sayısı, Rusya Premier Ligi için kadro değeri ve transfer gideri, Türkiye Süper Ligi için de yabancı oyuncu sayısı ve kadro değeri gibi değişkenlerin UEFA sıralamasına etki ettiği tespit edilmiştir. Bu sonuçlarla birlikte kulüplerin Finansal Fair-Play kriterlerine uygun transfer politikalar üretmesi ve uygulaması, kısa vadeli başarılara odaklanmak yerine kulüplerin sürdürülebilirliğine önem verilmesi, finansal kaynakların rasyonel değerlendirilmesi ve Finansal Fair Play kurallarının küçük ölçekli kulüplerin gelişmesine ve büyük takımlarla rekabetlerini güçlendirmesine olanak sağlayacak şekilde düzenlenmesi önerilmektedir.