Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Orman Mühendisliği Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Emine Ataş
Danışman: Ahmet Yeşil
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
Türkiye Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesine (BMİDÇ) 26 CP/7 kararından sonra 2004 yılında, Kyoto Protokolüne 2009 yılında taraf olmuş, Küresel İklim Anlaşmasını (Paris Anlaşması) 2016 yılında imzalamış ve Arazi Kullanımı, Arazi Kullanım Değişikliği ve Ormancılık (AKAKDO) sektörünü de içeren Ulusal Katkı Niyet beyanını (INDC) sunmuştur. Taraf olan ülkeler ulusal sera gazları envanterini Hükümetler Arası İklim Değişikliği Paneli (IPCC) tarafından hazırlanan LULUCF/AFOLU rehberine göre her yıl BMİDÇS sekretaryasına sunmak zorundadır. Birçok ülke ormanlarla ilgili uluslararası raporlarını Ulusal Orman Envanterlerini (UOE) kullanarak yapmaktadır. Türkiye'de UOE bulunmadığından ulusal ihtiyaçlar ve uluslararası raporlamalar için veriler amenajman planlarından sağlanmaktadır. Sera Gazları (GHG) emisyon ve stokları için Ulusal Envanter Raporu (NIR), amenajman planlarının bir araya getirildiği ENVANİS (Envanter-İstatistik) adlı veri tabanından alınan verilerle yapılmaktadır. Amenajman planı için yapılan envanterde ölü odun, ölü örtü ve toprağa ilişkin herhangi bir veri toplanmadığından ENVANİS'te de bunlara ilişkin veri bulunmamaktadır. Dolayısıyla bu 3 önemli karbon havuzu ile ilgili olarak yıllık karbon stok değişikliğine ilişkin bildirim yapılamamakta ve bunlar kayıp havuz olarak nitelendirilmektedir. UOE'nin sera gazları envanterinde kullanılabilmesi için, AKAKDO kılavuzunda öngörülen verilerin bu envanterden sağlanabilmesi gerekmektedir. Bunun tek yolu ise, AKAKDO kılavuzunda öngörülen temel girdilerin Türkiye koşullarına uygun bir UOE'de nasıl toplanacağı ve toplanan verilerin nasıl değerlendirileceğinin ortaya konmasıdır. Bu çalışma ile, Türkiye için uygun bir UOE modeli ve ormancılık sektöründen kaynaklanan sera gazları envanteri için gerekli verilerin bu UOE'ye nasıl entegre edileceği ortaya konmuştur. Öngörülen model Beypazarı ve Nallıhan Orman İşletme Müdürlüklerinde uygulanmış, sonuçları değerlendirilmiş ve ulusal bildirimde kullanılan metotla karşılaştırılmıştır. Bu çalışma ülke geneline yaygınlaştırıldığında kayıp karbon havuzlarının yanı sıra, biyolojik çeşitlilik için çok önemli olan ölü odun, diri örtü ve gençliğe ilişkin olarak veri setleri elde edilecektir. Karbon havuzlarına ait veri setleri modelleme çalışmalarına altlık olacak bu da 3. düzey bildirim yapmaya imkân sağlayacaktır.