Türkçe Metinler İçin Yapay Zeka Yöntemleri Kullanılarak Duygu Analizi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Mühendislik Fakültesi, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Seda Kılıçer

Danışman: Rüya Şamlı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Duygu analizi çeşitli yöntemler kullanılarak insanların duygu durumunun belirlenmesidir. Metin içerisinde gerçekleştirildiğinde ise bir metin içerisinde paylaşılan görüşlerin çeşitli yöntemler kullanılarak belirlenmesi olarak ifade edilebilir. Günlük konuşma dilinde yazılan metinlerin duygu analizi sırasında dil bilgisi kuralları ile ilgili birçok problem ile karşılaşılmaktadır. Duygu analizi metin tabanlı veya hedef tabanlı düzeyde yapılabilir. Metin tabanlı duygu analiz ile; metnin genel duygu durumu belirlenebilir. Ancak bu durumda bazı duygular kaybedilebilir. Duygu kaybının önlenebilmesi için hedef tabanlı duygu analiz ile; metin içerisinde farklı kategoriler belirlenerek her kategori göre ayrı ayrı duygu durumu belirlenebilir. Bu tez çalışmasında Türkçe metin verileri kullanılarak hem metin tabanlı duygu analizi hem de hedef tabanlı duygu analizi olumlu, olumsuz ve nötr duygu sınıflarına göre yapılmıştır. Metin tabanlı duygu analizi için, veri setindeki her yorumun duygu durumu makine öğrenmesi algoritmaları kullanılarak ayrı ayrı belirlenmiştir. Hedef tabanlı duygu analizi için ilk olarak önerilen yöntem kullanılarak her yorumdaki hedef kategoriler belirlenmiştir. Daha sonra metnin belirlenen hedef kategorilere göre duygu analizi ve veri setinin hedef kategorilere göre duygu analizi olmak üzere 2 farklı düzeyde hedef tabanlı duygu analizi yapılmıştır. Bütün bu uygulamalar Weka platformunda farklı makine öğrenmesi algoritmaları ile eğitim ve test veri seti yöntemi ve k-katmanlı çapraz doğrulama yöntemi kullanılarak yapılmıştır. Çalışma sonucunda doğruluk oranı, alıcı işlem karakteristiği altında kalan alan, F-Ölçüm, modelin eğitilmesi için geçen süre gibi başarı kriterlerine göre sonuçlar incelenmiştir.