Evsel atıksu derin deniz deşarjlarında ördek gaga çek valf kullanımının birinci seyrelme üzerindeki etkilerinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Mühendislik Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Sinan Yılmaz

Danışman: Semih Nemlioğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Evsel atıksuları deĢarj eden derin deniz deĢarjı yayıcılarının çoğunluğu, yayıcı

borusunda ağzı açık dairesel deliklere sahiptir. Yayıcıyı, düĢük debi sırasında deniz

suyu giriĢinden ve sedimentlerin neden olduğu tıkanmadan korumak için, dairesel

deliğe ördek gaga çek valf (ÖÇV) eklenebilmektedir. ÖÇV kullanımından dolayı,

delikteki jet hızı artabilmektedir. Bazı çalıĢmalarda, ördek gagalı yayıcılarda birinci

seyrelmenin de arttığı belirtilmiĢtir. Bu çalıĢmada, kalın et kalınlıklı boruda yatay olarak

yönlendirilmiĢ dairesel deliğe monte edilen ÖÇV' den önce ve sonraki birinci seyrelme

tahminleri karĢılaĢtırılmıĢtır. Q=0,5m3/s, 1,5m3/s ve 2,5m3/s proje debileri, t=30 yıl

proje ömrü, H=20m, 30m, 40m ve 50m deĢarj derinlikleri, ρa=1015kg/m3, 1025 kg/m3

ve 1035 kg/m3 alıcı ortam yoğunlukları için, d=150mm çaplı dairesel delikli, değiĢken

ve sabit boru çaplı, toplam 72 farklı yayıcı tasarlanmıĢtır. Daha sonra, aynı toplam

hidrolik yüklü bütün yayıcılar 150mm çaplı ÖÇV' ye dönüĢtürülmüĢtür. ÇeĢitli deneysel

çalıĢmalar esas alınarak, bütün hidrolik parametreler yeniden hesaplanmıĢtır. ÖÇV

takılmadan önce ve sonraki seyrelmeler çizgi kaynak için geliĢtirilen analitik grafikten

tahmin edilmiĢtir. Proje sonunda ÖÇV ve dairesel delik kullanımı arasındaki seyrelme

karĢılaĢtırmalarının yüzdesel olarak, % ΔS 7,36 ila -10,77 aralığında değiĢtiği

görülmüĢtür. Ġncelenen yayıcıların ÖÇV kullanımından sonra seyrelme farkı ΔS

değerlerinin % 73' ü negatif, % 27'si ise pozitif çıkmıĢtır. Bu sonuç, tipik koĢullarda,

dairesel delikli kalın et kalınlıklı çok delikli yayıcıların birinci seyrelme değerlerinin,

ÖÇV dönüĢümü sonrasında çoğunlukla azaldığını göstermektedir.