MAJÖR DEPRESYON BOZUKLUĞU’NDA NEGR1 GENİNİN ARAŞTIRILMASI


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, TIBBİ BİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Gülseren Billur Akdeniz

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Müjgan Cengiz

Eş Danışman: Burcu Bayoğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Majör depresyon bozukluğu (MDB), üzüntü, ilgi ya da zevk kaybı, suçluluk duygusu, düşük özsaygı, uyku düzeninde ya da iştah duygusunda bozukluk, yorgunluk hissi ve zayıf konsantrasyon ile karakterize olan bir psikiyatrik hastalıktır. Yaşam boyu MDB prevalansı yaklaşık %13'dür. MDB' ye sahip olan bireyler arasında yapılan genetik araştırmalar sonucunda bu hastalığın gelişiminde hem genetik hem de çevresel etmenlerin rol oynadığı belirtilmektedir. Son yıllarda yapılan çalışmalar sonucunda MDB' nin nörogenez ile ilgili genlerle ilişkili olduğu gösterilmektedir. NEGR1 (nöronal büyüme regülatörü 1) geni, 1. Kromozomun p31.1 bölgesinde konumlanmıştır ve yaklaşık 886 908 bazdan oluşur. Nörit oluşumundan ve sinaps oluşumundan sorumlu olan birkaç protein ailesinden biri olan IgSA (immünoglobulin süper ailesi)'nın bir üyesi ve sinaptik transmembran proteinidir. NEGR1 geninin MDB ile olan ilişkisi ile ilgili araştırmalar bulunmaktadır. Bu çalışmada, MDB teşhisi konulan 40 hasta ve 40 kontrol örneği kullanıldı. Her iki gruptan alınan kan örnekleri ile lenfositler izole edildi. Çalışmada hasta, kontrol ve her iki gruba fluoksetin antidepresanı uygulanarak NEGR1'in gen aktivitesi ve protein düzeyi ölçüldü. Çalışmamızda hücre kültürü, PZR ve ELİZA yöntemleri kullanıldı. MDB ve kontrol grupları ile NEGR1 protein düzeyi açısından anlamlı bir sonuç bulundu (p = 0,01). Fluoksetin uygulanan MDB grubunun NEGR1 protein düzeyi ile psikiyatrik bir ölçek olan Beck skoru arasında korelasyon bulundu (p = 0,03; r = 0,33). Tez çalışmamızda, MDB hastalarından elde edilen lenfositlerden NEGR1 mRNA ve NEGR1 protein düzeyinin araştırıldığı ilk çalışmadır. Bu çalışmada MDB hastalarında NEGR1 protein düzeyi kontrol grubuna göre anlamlı olarak farklı bulunduğundan bu protein düzeyi MDB hastalarında belirteç olarak kullanılabilir.