Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İstanbul Kanuni Sultan Süleyman Sağlık Uygulama Ve Araştırma Merkezi, Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Ayla Kulaber Sayın
Danışman: Ziya Salihoğlu
Özet:
Dünya sağlık örgütü yaşlılığı 65 yaş ve sonrasındaki dönem olarak tanımlamaktadır. Ülkemizde yaşlılık oranı 2000 yılında % 5,7'ye, 2013 yılında ise % 7,7 ye yükselmiştir. Türkiye İstatistik Kurumu'na göre 2023 yılında % 10,2 olacağı tahmin edilmektedir. Cerrahi ve anestezi tekniklerinin gelişmesi ile perioperatif riskler oldukça azalmış ve yaşlı hastalarda uygulanan cerrahi operasyonların çeşitleri artmıştır. Yaşlı hastalar değişen fizyolojik özellikleri ve eşlik eden ek hastalıkları ile özel bir hasta grubunu oluştururlar. Yaşlı hastalardaki anestezi yönetimi her hastaya göre belirlenmelidir. Anestezi tekniği seçimi; hastanın tıbbi durumu, cerrahi tipi, anestezi tekniklerinin olası riskleri, ameliyat sonrası takibi dahil multidisipliner bir yaklaşımla karar verilerek, morbidite ve mortaliteyi en alt düzeyde tutmak ve ameliyat sonrası dönemde kooperasyonu sağlanmış, ağrısı olmayan ve kırılganlığı en aza indirilmiş bir hasta hedeflenmelidir. Bu çalışmada ortopedik cerrahi geçirmiş geriyatrik hastaların anestezi yaklaşımına göre morbidite ve mortaliteye etkilerinin gösterilmesi amaçlanmıştır. Bu nedenle, Ocak 2015- Ocak 2016 tarihleri arasında İstanbul Sağlık Bilimleri Üniversitesi Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma Hastanesi Ortopedi Kliniğinde cerrahi geçirmiş 65 yaş ve üstü hastaların dosyaları retrospektif olarak incelenmiştir. Hastaların demografik verileri, American Society of Anesthesiologist (ASA) skoru, tanıları, anestezi tipi, ameliyatları, ameliyat süresi, verilen kan ürünü, ameliyat sırasındaki komplikasyon, travma öyküleri, yoğun bakım yatışı, hastanede toplam kalış süresi, reoperasyon varlığı, komorbidite ve mortalite varlığı kaydedilmiştir. Bu çalışmaya 186'sı (% 75,0) kadın, 62'si (% 25,0) olmak üzere toplamda 248 kişi dahil edilmiştir. Toplam yaş ortalaması 75,5±7,9 yıl olarak bulunmuştur. Olguların 118'i (% 47,6) 65-74 yaş arasında, 91'i (% 36,7) 75-84 yaş arasında ve 39'u (% 15,7) 85 ve üzeri yaşta bulunmuştur. Olguların 140'ında (% 56,5) travma varken; 144'ü (% 58,1) kalça bölgesinden, 77'si (% 31,0) diz bölgesinden ve geri kalanlarda diğer bölgelerden ameliyat edilmişlerdir. Olguların 68'i (% 27,6) genel anestezi alırken, 178'i (% 72,4) rejyonel anestezi almıştır. Olguların 70'i ( % 28,2 ) ASA II düzeyinde, 139'u (% 56,0) ASA III düzeyinde, 39'u (% 15,7) kişide ASA IV düzeyinde bulunmuştur. Sonuç olarak; bu çalışmada yüksek ASA, ileri yaş, kalça ameliyatı, ameliyat sırasında kan ürünü transfüzyonu ve postoperatif yoğun bakım gerekliliği bir yıllık mortaliteyi etkileyen parametreler olarak belirlendi. Anestezi tiplerine göre olgularda mortalite görülme oranları arasında istatistik olarak anlamlı farklılık saptanmazken, genel anestezi alan olgularda yoğun bakım ünitesi ihtiyacı ve yatış süreleri diğer anestezi yöntemlerine göre anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Bu sonuçlara göre; Uygun hastalarda uygulanacak tekniklerinin sağ kalım üzerine olumlu etkisi olmasa da, genel anesteziye göre daha avantajlı olarak değerlendirilmiştir.