SIVILAŞAN ZEMİNLER ÜZERİNDEKİ SIĞ TEMELLİ YAPILARIN SİSMİK OTURMALARININ TAHMİNİ


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Mühendislik Fakültesi, İnşaat Mühendisliği Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Berke ÖZTÜRK

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Sadık Öztoprak

Eş Danışman: Sinan Sarğın

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Sığ temelli yapıların deprem performansını etkileyen en önemli faktörlerden biri üzerinde bulundukları zeminlerin sıvılaşma potansiyelidir. Ülkemizde 17 Ağustos 1999'da meydana gelen Kocaeli depreminde, düşük plastisiteli siltlerin sıvılaşması sonucu birçok can ve mal kaybı olmuştur. Adapazarı siltlerinde kumlara nazaran kayma gerilmesi kaynaklı oturmalar daha baskın bir rol oynamakta ve yüzeyde görülen kabarma miktarı daha fazla olmaktadır. Bu tez çalışmasının amacı yüzeysel temelli binaların sıvılaşma performansını etkileyen mekanizmaları inceleyerek; yapı – yapı ve yapı – zemin etkileşimlerinin sıvılaşma kaynaklı oturmalara etkisini incelemektir. Bu doğrultuda Adapazarı'nda bulunan, Kocaeli depreminde sıvılaşma sonucu hasara uğrayan ve literatürde çokça yer almış sığ temelli bir yapı analitik ve numerik olarak analiz edilmiştir. Numerik model Plaxis 2D programında, sıvılaşan tabakalar için UBC3D-PLM bünye modeli, sıvılaşmayan tabakalar içinse Hardening Soil bünye modelinin modüler bir versiyonu olan Generalized Hardening Soil bünye modeli kullanılarak oluşturulmuştur. Modelin kalibrasyonu sahada yapılan kabarma ve oturma gözlemleri ile yapılmıştır. Kalibre edilen modelin üzerinde farklı yapı ve çevre kaplaması (bahçe, dolgu, yol gibi) konfigürasyonları denenerek uygulamada genellikle tercih edilen sıvılaşma değerlendirme yöntemlerinin performansı tartışılmıştır. Elde edilen bulgular sığ temelli bir binanın sıvılaşma performansında; çevre binaların ve çevre kaplamasının göz ardı edilemez bir yol oynadığını göstermektedir. Ancak mevcut analitik yöntemler ile bu etkiler dikkate alınamamakta ve özellikle dönme ile oluşabilecek yapısal hasarlar tahmin edilememektedir