Tazemetostatın Hepatoselüler Karsinom Hücrelerindeki Etkisinin NF-kB Yolağı Üzerinden İn Vitro ve İn Siliko Yöntemlerle İncelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Temel Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Merve ESKİCİ
Danışman: Matem Tunçdemir
Özet:
Primer karaciğer kanseri dünyada en sık görülen yedinci kanserdir ve kanserden ölümlerin ikinci en yaygın nedenidir. Hepatoselüler karsinom (HCC) karaciğer kanserinin baskın türü olup vakaların %75'ini oluşturmaktadır. Karsinogenez sürecinde çok sayıda sinyal yolağıyla birlikte genetik ve epigenetik değişiklikler göze çarpmaktadır. Epigenetik değişiklikleri kontrol edebilen bir histon metiltransferaz olan EZH2, transkripsiyonu baskılayan bir grup önemli epigenetik düzenleyici olan polycomb (PcG'ler) grubu genler ailesinin bir üyesidir. Proliferasyon, apoptoz ve senesenste rol oynar; anormal ifadesininse kanserli hücrelerde bazı tümör baskılayıcı genlerin inaktivasyonuna veya onkogenlerin aktivasyonuna yol açtığı görülmüştür. Bu nedenle EZH2 inhibisyonu yoluyla hücrelerin proliferasyonu ve metastazını engellemek üzere ilaçlar geliştirilmiştir. Tazemetostat (EPZ-6438) bu ilaçlardan biridir. Epigenetik ilaçlar ucuz, toksisitesi düşük ve diğer ilaçlarla birlikte kullanılabilir olması açısından avantaj sağlar. Kanserde etkili yolaklardan biri de NF-κB/IKK’dır. Bu yolak, hücre büyümesi, proliferasyon, differansiyasyon, canlılık ve apoptoz gibi birçok biyolojik süreçle ilişkilendirilir ve bu süreçleri merkezi bir rolde düzenler. NF-kB'nın inhibisyonu kanser gelişimini engelleyebilirken aktivasyonu, epitel-mezenkimal geçiş (EMT) olarak bilinen bir süreçle ilişkilendirilir. EMT sürecinde hücreler MMP'leri (Matrix Metalloproteinazlar) kullanarak ekstraselüler matriks proteinlerinin yıkımına yol açarak karsinogenez aşamalarında rol oynamaktadır. EMT’nin aktivasyonununda MMP2/9, VCAM-1, ICAM-1, Katepsin B gibi genlerin ekspresyonu NF-kB aktivitesi aracılığıyla gerçekleşir. NF-kB ailesi, DNA bağlayıcı proteinlerin Rel ailesinin çeşitli üyelerinin heterodimer veya homodimerlerinden oluşur; p50, p52, cRel, p65 (RelA) ile RelB alt birimlerini içerir. EZH2’nin p65’e bağlanarak NF-κB kompleksinin hedef genlerine bağlanmasını arttırdığı görülmüştür. İn siliko analizler, genellikle bilgisayar tarafından gerçekleştirilen deneyler anlamında kullanılan modern bir yaklaşım olup in vivo ve in vitro yöntemleri ile ilişkilidir. İn siliko metotlardan biri olan moleküler docking, iki veya daha fazla moleküler yapının birbirine nasıl kenetlendiğinin bilgisayar ortamında incelenmesidir. In siliko çalışmalarımız ışığında, Tazemetostat’ın, p65’e anlamlı bir ilgi gösterdiğini düşünmekteyiz. κB bağlanma bölgelerini içeren genlerin transkripsiyonunu düzenleyen NF-κB, ilaçla etkileştiğinde DNA’ya bağlanamayarak aktivite gösteremeyecektir. Çalışmamız kapsamında, HEPG2 ve HUVEC hücre hattı, hücre kültürü ortamında yetiştirilecektir. Tazemetostat ilaç uygulaması yapılan/yapılmayan hücrelerde NF-κB aktivasyonu test ELISA ile, hücre proliferasyonu ölçümü MTT testi ile belirlenecektir. MMP-2 ve MMP-9 proteinlerinin miktarları, immünositokimya yöntemiyle tespit edilecektir.