Multipl sklerozlu hastaların gebelik, doğum ve postpartum deneyimlerinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Florence Nightingale Hemşirelik Fakültesi, Hemşirelik Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Sevda Öztürk Erden
Danışman: Zeliha Tülek
Özet:Multipl sklerozda gebelik öncesi, gebelik, doğum sonrası dönem klinik uygulamada ele alınması gereken önemli konulardandır. Mevcut bilgiler gebeliğin MS seyri üzerinde olumsuz bir etkisinin olmadığını, yararlı etkilerinin olabileceğini göstermektedir. Çalışmamız gebeliğin bu süreçlerdeki etkisinin araştırılması amacı ile retrospektif tanımlayıcı bir çalışma olarak planlanmış, İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Multipl Skleroz ve Miyelin Hastalıkları Polikliniği'nde gerçekleştirilmiştir. Veri toplama süreci Kasım 2019 - Şubat 2021 tarihleri arasında tamamlanmıştır. Çalışmaya alınan 197 hastanın sosyo-demografik, klinik özellikleri ve gebelik, aile planlaması, doğum ve emzirme dönemlerine ilişkin veriler bilgi formu kullanılarak toplanmıştır. Araştırılan dönemlerde hastaların yaşadığı sorunları belirlemek amacıyla da MS ile İlişkili Semptomlar Ölçeği (MS-RS) kullanılmıştır. Çalışmamızda gebelik öncesi ve doğum sonrası EDSS (Genişletilmiş Özürlülük Durum Ölçeği) değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (p<0.001). Çalışmamızda gebelik döneminde MS'e ilişkin belirtilerin anlamlı ölçüde azaldığı ancak doğum sonrası süreçte artarak doğum öncesindeki düzeyine döndüğü görülmüştür.Motor, beyin sapı, duysal, nöropsikiyatri, eliminasyon ve yorgunluk gebelik öncesine kıyasla doğum sonrasında anlamlı fark bulunmuştur. Yıllık relaps hızı (ARR) açısından gebelik öncesi, gebelik ve gebelik sonrası dönemler arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu bulunmuştur (p<0,001). Bu fark gebelik ile gebelik sonrası dönem arasında ve gebelik ile gebelik öncesi dönem arasında görülmektedir (p<0,001). Anahtar Kelimeler: Multipl skleroz, gebelik, doğum, emzirme, Multipl Skleroz İle İlişkili Belirtiler Ölçeği