İNEKLERDE SUBKLİNİK MASTİTİSİN TEŞHİSİNDE TERMOGRAFİ ve MSAA-3 KONSANTRASYONU ÖLÇÜMÜNÜN KARŞILAŞTIRILMASI


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Veteriner Fakültesi, Klinik Bilimler Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Kenan UYGUNER

Danışman: Sinem Özlem Enginler

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Mastitis, bakteriyel, viral, fungal ya da nonspesifik etkenlerin neden olduğu meme bezi yangısıdır. Mastitis; meme dokusunda ve sütte meydana getirdiği değişikliklere göre subklinik ve klinik mastitis olmak üzere ikiye ayrılır. Subklinik mastitis genellikle belirgin semptom göstermediğinden erken tanısı zordur. Bu çalışmada, ineklerde subklinik mastitisin teşhisinde kızılötesi termografi ile süt serum amiloid A-3 (MSAA-3) düzeylerinin ölçümünün etkinliği karşılaştırılmıştır. Termografi, cilt yüzeyindeki ısı dağılımını görüntüleyen noninvaziv bir tekniktir ve meme dokusundaki bölgesel inflamasyonları tespit edebilir. MSAA-3 ise meme epitel hücrelerinden sentezlenen, sütte bulunan ve inflamasyon sürecinde artış gösteren bir akut faz proteinidir. Klinik muayene ve California Mastitis Testi (CMT) sonrası, CMT pozitif loblardan somatik hücre sayımı (SHS) ve bakteriyolojik kültür için süt örnekleri toplanmıştır. Subklinik mastitisli loblar rastgele üç gruba ayrılmıştır: Grup I (Termografi, n=30), Grup II (Termografi + MSAA-3, n=30) ve Grup III (MSAA-3, n=30). Termografik görüntüleme sabit koşullarda gerçekleştirilmiş, MSAA-3 düzeyleri ELISA yöntemi ile analiz edilmiştir. CMT ile SHS arasında güçlü (r=0,826; p<0,01), CMT ile MSAA-3 (r=0,317; p<0,05) ve SHS ile MSAA-3 (r=0,368; p<0,05) arasında orta düzeyde anlamlı korelasyon saptanmıştır. Bakteri üreyen örneklerde SHS, CMT, yüzey sıcaklığı ve MSAA-3 düzeyleri anlamlı olarak yüksek bulunmuştur. Bulgular, termografinin subklinik mastitisin erken tanısında güvenilir ve pratik bir yöntem olduğunu, MSAA-3 ile birlikte kullanımının tanı doğruluğunu artırdığını göstermektedir.