Koyunlarda monepantelin sütle atılımında BCRP (ABCG2)'nin rolü ve bazı izoflavonoid bileşikleriyle olası etkileşiminin incelenmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Veteriner Fakültesi, Klinik Öncesi Bilimler Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YİĞİT GÜNEŞ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Oya Üstüner
Eş Danışman: Alper Okyar
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amino-asetonitril türevi yeni bir antelmentik ilaç olan monepantel (MNP) meme kanseri direnç proteini (BCRP) substratıdır. İlaçların BCRP aracılı süte geçişi izoflavonlar ile değiştirilebilmektedir. Bu çalışmada soyada bulunan izoflavonlar ve BCRP inhibitörleri genistein ve daidzeinin süte monepantel atılımını nasıl değiştireceğini göstermeyi amaçladık. Ayrıca western blot analizleri ile laktasyondaki meme bezindeki BCRP ekspresyonunun laktasyonda olmayan koyunlara oranla önemli oranda yüksek olduğunu belirledik. BCRP ile etkileşimi belirlemede bir BCRP substratı olarak tanımlanan MNP ve MNPSO2'nin bu özellikleri ATPaz ve VT inhibisyon deneyleri ile incelendi. Farmakokinetik çalışmalarda, monepantelin süte geçini üç deney grubunda gösterdik: G1 koyunlar standart yemle; G2 koyunlar soya ile zenginleştirilmiş yemle; G3 koyunlar ise oral yolla ekzojen olarak genistein ve daidzein ile birlikte standart rasyonla beslendi. MNP ve aktif metaboliti MNPSO2 konsantrasyonları HPLC ile belirlendi. Ana ilaç MNP ile karşılaştırıldığında daha yüksek MNPSO2 plazma konsantrasyonları saptandı. Soya ile zenginleştirilmiş rasyonla beslenen gruptaki koyunların sütünde MNPSO2 konsantrasyonlarının azaldığı belirlendi. MNPSO2 süt AUC (0-840 saat) kontrol grubunda 611.6 ± 31.91 μg sa/mL'ye karşılık soya ile zenginleştirilmiş diyet grubunda 497.6 ± 53.48 idi. AUC (0-840 saat) süt/plazma oranı, soya ile zenginleştirilmiş rasyon grubunda kontrol grubuna kıyasla % 40 azaldı (3,27 ± 1,13; 5,46 ± 2,23). Ayrıca MNP ve MNPSO2'nin, hem ATPaz hem de VT inhibisyon deneylerinde BCRP ile etkileşime girdiği saptandı. Bu çalışma, monepantel gibi spesifik bir BCRP substratının süte atılımının rasyonda izoflavonların varlığı ile azaltılabileceğini göstermiştir. Anahtar Kelimeler: Monepantel, koyun, kan-süt bariyeri, soya, BCRP/ABCG2