Kanser tedavisi gören yaşlı kanser hastalarında yaşın, duygu-durumun ve aktivite düzeyinin yaşam kalitesine etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Florence Nightingale Hemşirelik Fakültesi, Hemşirelik Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Erdem ÇELİK

Danışman: Gülbeyaz Can

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tanımlayıcı nitelikte olan bu çalışma, kanser tedavisi gören yaşlı kanser hastalarında yaşın, duygu-durumun ve aktivite düzeyinin yaşam kalitesine olan etkisini incelemek amacıyla gerçekleştirildi. Çalışmaya, Kasım 2022-Şubat 2023 tarihleri arasında, İstanbul Üniversitesi – Cerrahpaşa Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Hastanesi Medikal Onkoloji Polikliniğinde takip edilen ya da yatan hasta servislerinde tedavi gören, 65 yaş ve üzeri kanser tanısı konmuş, okur-yazar olan, iletişim kurabilen ve en az 3 kür kanser tedavi alan 132 hasta dahil edildi. Çalışmaya ilişkin veriler, Sosyodemografik Veri Toplama Formu, Nottingham Genişletilmiş Günlük Yaşam Aktiviteleri Ölçeği, Nightingale Semptom Değerlendirme Ölçeği, Duygu-durum Profili Ölçeği ve EORTC QLQ-C30 Yaşam Kalitesi Ölçeği kullanılarak hastalar ile yüz yüze gerçekleştirilen tek görüşmede elde edildi. Elde edilen veriler, Statistical Package for Social Sciences (SPSS) for Windows 25.0 programı (Armonk, NY: IBM Corp.) kullanılarak analiz edildi. Verilerin dağılımı sayı, yüzde, min-maks değerleri, ortalama, standart sapma gibi tanımlayıcı istatistikler kullanılarak elde edildi. İki bağımsız grup ortalamaları arasındaki farkı tanımlamak için bağımsız t testi, üç ya da daha fazla bağımsız grup ortalamaları arasındaki farkı tanımlamak için ise tek yönlü varyans analizi ve fark bulunduğu durumda fark yaratan grubu saptamak için Bonferroni kullanıldı. Numerik değişkenler arasındaki ilişkiyi test etmek için Pearson korelasyonu yapıldı. Yaş gruplarının sayısı birbirine yakındı. Katılımcıların %37,9'unun 65-74, %38,6'sının 75-84 ve %23,5'inin 85 yaş ve üzeri olduğu, %51,5'inin erkek, %48,5'inin kadın olduğu belirlendi. Ölçeğin alt boyutları karşılaştırıldığında anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Çalışma sonucunda kanser tedavisi gören yaşlı kanser hastalarında ilerlemiş yaş, duygu-durum profilinin kötü olması ve yaşam aktivitelerinin gerçekleştirilememesi yaşam kalitesi puan ortalamasını düşürmüştür.