Baş-Boyun Kanserlerinde Radyasyon Tedavisine Cevap ve Radyotoksisitede Uzun Kodlamayan RNA (Inc-RNA)'ların Rolü

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Temel Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: JAVİDAN ASADOV

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Ayşe Çırakoğlu

Eş Danışman: Seda Ekizoğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Baş boyun kanseri (BBK) dünya çapında en çok rastlanan kanser tiplerinden biridir. Genellikle tümör yerleşimi larenks, nazofarenks, orofarenks, nazal kavite olan bu hastalığın tedavisi cerrahi, radyoterapi ve kemoradyoterapidir. Hastalığın ilerlemesinde ve tedaviye yanıtta uzun kodlamayan RNA (lncRNA), mikroRNA (miRNA) gibi etkenlerin rolü vardır. Bu çalışmada, birçok kanser türünde onkogenik etkisi olduğu bilinen bir lncRNA olan PCAT6'nın BBK'deki ifadesini ve radyasyon yanıtına etkisini araştırmayı amaçladık. Çalışmaya, BBK tanısıyla, radyoterapi ve kemoradyoterapi uygulanan 15 hasta ve 12 sağlıklı birey dahil edildi. Hastalardan tedavi öncesi, ortası ve sonunda ve kontrol grubunu oluşturan bireylerden alınan kan örneklerinden RNA izolasyonu yapıldı. RNA örneklerinden tek adım enzim sistemi kullanılarak cDNA sentezi ve gerçek zamanlı polimeraz zincir tepkimesi (GZ-PZT) yapılarak PCAT6 geninin ifadesi analiz edildi. PCAT6 ifadesinin hastalarda tedavi öncesinde kontrol grubuna göre 3,07 kat arttığı, tedavi sırasında da artmaya devam ettiğini gözlemlendi. PCAT6 ifadesi tedavi ortasında tedavi öncesine göre %6,5; tedavi sonunda tedavi ortasına göre %11,9 ve tedavi sonunda da tedavi başlangıcına göre %19,2 artmıştır. Sonuç olarak, PCAT6'nın diğer kanserlerde olduğu gibi BBK'de de onkogenik etkisi olabileceği ve radyasyon yanıtında ifadesinin değişebileceği öne sürülebilir.