Çevre sağlığı okuryazarlığı ölçeğinin geliştirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FERDANE ŞEYMA TOPLU
Danışman: Uğurcan Sayılı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çevre Sağlığı Okuryazarlığı Ölçeğinin Geliştirilmesi Amaçlar: Çalışmada toplumun çevre sağlığı konusundaki okuryazarlık seviyesini belirleme amacıyla yeni bir ölçek geliştirmek ve geliştirilen ölçeğin geçerlilik ve güvenilirlik analizlerinin yapılması hedeflendi. Gereç ve Yöntem: Metodolojik tipteki bu araştırma İstanbul Üniversitesi- Cerrahpaşa'da çalışmakta olan 394 idari ve akademik personel ile yürütülmüştür. Ölçek 5'li Likert tipinde bir ölçektir. Kapsam geçerliliği Lawshe tekniği kullanılarak yapı geçerliliği ise açıklayıcı faktör analizi ile sağlanmıştır. Ölçeğin güvenirlik analizlerinde test-tekrar test yöntemi ve Cronbach alfa katsayıları kullanıldı. Bulgular: Literatür taraması sonucu oluşturulan 95 maddenin bulunduğu madde havuzunun kapsam geçerliliği 14 uzman görüşüyle değerlendirildi. Katılımcılara uygulanacak ölçekte 65 madde yer aldı. Açıklayıcı faktör analizi sonucunda ölçek 23 madde ve 4 faktörle varyansın %54,98' ini açıkladı. Ölçekte yer alan faktörlerin isimleri bilgi, sağlık etkileri farkındalığı, çevresel maruziyet algısı ve davranış olarak belirlendi. Ölçeğin test tekrar test uygulaması sonucunda elde dilen Sınıf içi Korelasyon Katsayısı (ICC) yeterli düzeydeydi. Nihai ölçeğin Cronbach alfa katasayısı 0,854 olarak hesaplandı. Ölçekten alınan puanlar yaş ve medeni durumla ilişkili değildi. Cinsiyet, eğitim durumu, gelir durumu, çocuk sahibi olmak ve kronik hastalık varlığı ile ölçek toplam puanı veya faktörlere ait puanlar arasında ilişkiler saptandı. Sonuç: Çalışmamızda yapılan analizler sonucunda Çevre Sağlığı Okuryazarlığı Ölçeğinin geçerli ve güvenilir olduğunu ve Türkçe dilinde kullanıma uygun olduğunu belirledik.