Hemşirelerin Bireyselleştirilmiş Bakım ve Bakım Kalitesi Algıları ile Çalışma Özellikleri Arasındaki İlişki
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Hemşirelikte Yönetim Anabilim Dalı Başkanlığı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İBRAHİM KAVASLAR
Danışman: Betül Sönmez
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı tasarımda olan bu çalışma, hemşirelerin bireyselleştirilmiş bakım ve bakım kalitesi algılarının çalışma özellikleri ile olan ilişkisini ve hemşirelerin bireyselleştirilmiş bakım ve bakım kalitesi algısı üzerinde bireysel ve çalışma özelliklerinin etkisini belirlemek amacıyla gerçekleştirildi. Araştırmanın evrenini, İstanbul'da üçüncü basamak sağlık hizmeti veren iki kamu ve iki özel hastanenin yataklı birimlerinde çalışan hemşireler oluşturdu (N=1410). Orantılı kota örnekleme yöntemi kullanılarak belirlenen araştırmanın örneklemini 749 hemşire oluşturdu (n=749). Araştırma verileri, Mayıs-Aralık 2019 tarihleri arasında "Tanıtıcı Bilgi Formu", "Bireyselleştirilmiş Bakım Algısı Skalası (Hemşire Versiyonu)" ve "Hemşirelerin Bakım Kalitesini Değerlendirme Ölçeği" kullanılarak toplandı. Verilerin istatistiksel analizinde tanımlayıcı analizler, fark testleri, korelasyon analizi, doğrusal regresyon ve lojistik regresyon analizi kullanıldı. Bu çalışmada, hemşirelerin genel ve son vardiyadaki bireyselleştirilmiş bakım algıları ortalamanın üzerinde yüksek düzeyde saptandı. Hemşirelerin birimde sunulan bakım kalitesini ortalamanın üzerinde (orta+iyi düzeyde), son vardiyada sunulan bakım kalitesini ise yüksek düzeyde (iyi+mükemmel düzeyde) değerlendirdiği saptandı. Hemşireler son bir yıl içinde hastanede sunulan bakım kalitesini ise ortalamanın üzerinde (aynı kaldı+gelişti) değerlendirdi. Bununla birlikte, hemşirelerin hastaların hastaneden taburcu olduklarında kendi bakımlarını yapabileceğinden orta düzeyde emin oldukları saptandı. Bireyselleştirilmiş bakım ve bakım kalite algısı puanları arasında genel olarak pozitif yönde zayıf düzeyde anlamlı ilişki bulundu. Hemşirelerin bireyselleştirilmiş bakım ve bakım kalitesi algısı üzerinde bireysel ve çalışma özelliklerinin etkisini belirlemek üzere oluşturulan tüm regresyon modellerinin anlamlı olduğu belirlendi. Hemşirelerin genel bireyselleştirilmiş bakım algısı üzerine (açıklayıcılık oranı %16,5), hasta merkezli bakım eğitimi alma, yoğun bakım ünitesinde çalışma (negatif), birimdeki hasta yatağı sayısı (negatif), hasta paylaşımı yapılan birimlerde gündüz bakılan hasta sayısı ve gündüz çalışan hemşire sayısının anlamlı etkisi saptandı. Hemşirelerin son vardiyada verdikleri bireyselleştirilmiş bakım algısı üzerine (açıklayıcılık oranı %19,7), özel hastanede çalışma, hasta refakatçisinin bakıma katılması, klinik malzemeye kolay ulaşma, hasta merkezli bakım eğitimi alma, hasta paylaşımı yapılan birimlerde gündüz bakılan hasta sayısı, gündüz çalışan hemşire sayısı, yoğun bakım ünitesinde çalışma (negatif) ve birimdeki hasta yatağı sayısının (negatif) anlamlı etkisi saptandı. Hemşirelerin birimlerinde genel olarak verdikleri bakım kalitesi algısının iyi ve mükemmel olması üzerine (açıklayıcılık oranı %21,8), aylık toplam çalışma saati (negatif) ve hasta yatağı sayısının (negatif); son vardiyada verdikleri bakım kalitesi algısının iyi ve mükemmel olması üzerine (açıklayıcılık oranı %19,5), aylık toplam çalışma saati (negatif), hasta yatağı sayısı (negatif) ve klinikte malzemeye kolay ulaşmanın; son bir yılda hastanelerinde verilen hemşirelik bakım kalitesinin geliştiği algısı üzerine (açıklayıcılık oranı %16,4), aylık toplam çalışma saati (negatif), hasta yatağı sayısı (negatif), acil serviste çalışanlar referans alındığında serviste ve yoğun bakımda çalışmanın (negatif), klinikte malzemeye kolay ulaşmanın ve hastanenin bireyselleştirilmiş bakım politikası olmasının anlamlı etkisi bulundu. Çalışma sonuçlarına göre, hemşirelerin bireyselleştirilmiş bakım ve bakım kalite algılarının çalışma ortamının birçok özelliğinden etkilendiği belirlendi. Bu özelliklerin dikkate alınarak gerekli düzenlemelerin yapılması, bakımın daha fazla bireyselleştirilerek sunulması ve hemşirelik bakım kalitesinin geliştirilmesini sağlayacaktır. Elde edilen sonuçların, hemşire yöneticilere ve kurum kalite yöneticilerine ve diğer karar alıcılara yol gösterici olacağı ve ayrıca literatüre katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Bakım kalitesi, bireyselleştirilmiş bakım, çalışma özellikleri, hemşirelik çalışma ortamı, hemşire