Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi, Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2014
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NESLİHAN YÜCELŞEN
Danışman: Selahattin Dilidüzgün
Özet:
| Her beceride olduğu gibi okuma becerisinin gelişiminde de "kritik dönem" olarak nitelendirilebilecek bir zaman dilimi vardır. Kişi, bu dönemi sağlıklı bir biçimde atlatamazsa, ilerleyen yıllarda okuma alışkanlığı edinmesi ve okuma kültürü geliştirilmesi mümkün olmayacaktır. Okuma becerisi, ailede başlayan, okul öncesi ve ilkokul dönemlerinde geliştirilen, ortaokul düzeyinde ise metni anlamlandırma boyutuna ulaşan bir seyir gösterir. Bu dönemlerde ders kitaplarına önemli görevler düşmektedir. Okul çağı boyunca öğrencinin en fazla kullandığı materyal olan ders kitabı, okuma kültürü kazandırma, dil sevgisi aşılama, yazın bilgisi edindirme, estetik zevk kazandırma gibi işlevleri, içinde bulunan metinler yolu ile gerçekleştirir. Metinlerin bu işlevleri yerine getirebilmesi için başta öğrencilerin ilgi ve ihtiyaçlarına uygunluk olmak üzere tür özelliklerini yansıtma, güncel olma, sorun çözmeye yönelik olma, yapı ve anlamsal bir tutum ve bütünlük taşıma gibi bir dizi özelliğe de sahip olması gerekir. Bu araştırmada, ortaokul Türkçe ders kitaplarında yer alan düzenlenmiş ve kısaltılmış metinlerin, Türkçe öğretiminin amaçlarında belirtilen ölçütlere uygunluğu değerlendirilmiştir. Düzenlenmiş metinler üzerinde yapılan değişiklikler saptanarak altı başlık altında sınıflandırılmıştır. Her başlık altında örnek metinler incelenmiştir. Kısaltılmış metinler ise metin türlerine göre sınıflandırılmıştır. Çalışmanın sonunda, bu düzenlenmiş ve kısaltılmış metinlerin metin türü özelliklerini tam olarak yansıtmadıkları ve estetik yapılarının bozulduğu sonuçlarına ulaşılmıştır. | |||