Yenidoğanda bez dermatiti bakımında oksijen uygulamasının etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Ebelik Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ELİF DOĞAN

Danışman: Hüsniye Dinç Kaya

Özet:

Bu çalışma, yenidoğanlarda bez dermatiti bakımında uygulanan oksijenin etkisini belirlemek amacıyla randomize kontrollü deneysel bir çalışma olarak Ekim 2022 - Nisan 2023 tarihleri arasında İstanbul Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nin yenidoğan yoğun bakım ünitesinde gerçekleştirildi. Dâhil edilme kriterlerini karşılayan 60 yenidoğan deney (n=30) ve kontrol (n=30) grubu olmak üzere randomizasyon ile iki gruba ayrıldı. Çalışma sürecinde her iki grup için Tanımlayıcı Bilgiler Formu, Gözlem Formu ve Bebeklerde Komplike Olmayan Bez Dermatiti Şiddet Değerlendirme Ölçeği kullanıldı. Kontrol grubuna alınan yenidoğanlar bez bölgesi için rutin bakım alırken, deney grubundaki yenidoğanlara rutin bakıma ek olarak her bakım sonrasında bez bölgesine 1 saat süreyle %21 FiO₂ konsantrasyonunda oksijen uygulandı. Müdahale 72 saat boyunca sürdürüldü. Tüm yenidoğanlar 72 saat boyunca takip edildi. Bez dermatiti ilk değerlendirme puanı, müdahaleye başlanmadan hemen önce kaydedildi. Müdahaleye başlandıktan sonraki 24., 48. ve 72. saatlerde bez dermatiti puanı yeniden değerlendirildi. Araştırma sonucunda deney ve kontrol grubundaki yenidoğanların tanımlayıcı özellikleri ve ilk değerlendirme puan ortalamaları açısından benzer olduğu görüldü (p>0,05). Rutin bakıma ek olarak oksijen uygulanan yenidoğanlarda 24., 48. ve 72. saatlerde bez dermatiti puan ortalamaları kontrol grubundaki yenidoğanlara göre anlamlı düzeyde daha düşük bulundu (24. saatte p=0,0021; 48. ve 72. saatlerde p=0,000). Oksijen uygulanan grupta bez dermatitinin iyileşme oranı 48. saatte (p=0,028) ve 72. saatte (p=0,000) kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde daha hızlı bulundu. Sonuç olarak, bez bölgesine uygulanan oksijenin bez dermatitinin iyileşmesine katkı sağlamaktadır ve iyileşme süresini kısaltmaktadır. Anahtar kelimeler: Bez dermatiti, Pişik, Yenidoğan, Bebek, Oksijen